نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 3 صفحه 112

ایشان می گوید که قدر متیقن از روایات خصی آن است که مرد ممسوح باشد یعنی نه تنها اخته باشد بلکه آلت رجولیت وی را هم قطع کرده باشند، نسخۀ جبابه با این معنا سازگار است، چون مجبوب کسی است که آلت رجولیتش را قطع کرده باشند.

به هر حال، از روایت استفاده می شود که نظر خصی به نساء جایز نیست، ولی روایت از جهت سندی قابل اعتماد نیست.

ج) روایه أخی دعبل

1) متن روایت

«عن علی بن علی اخی دعبل عن الرضا عن آبائه عن الحسین علیهم السلام قال ادخل علی اختی سکینه(1) بنت علی خادم فغطت رأسها منه، فقیل لها انه خادم فقالت: هو رجل منع من شهوته»(2).

2) متن حدیث

کلمۀ خادم به معنای خدمتکار می باشد و در مورد زن هم بکار می رود و نیاز به تاء تأنیث هم ندارد(3) ، ولی در اینجا به قرینۀ پاسخ معلوم می گردد که مراد از خادم، خصیّ است. از این روایت استفاده می شود که خدمتکاری که برای خدمت در خانه و در نزد زن ها می آورده اند یا کنیز یا خواجه بوده است، در دورۀ قاجاریه هم که

1- (1) همانطور که در قاموس و کتب ضبط تصریح شده، سُکینه به ضم سین صحیح است و در ذیل این عنوان نام دختر حضرت امیر سلام الله علیه را هم ذکر کرده اند (استاد مد ظلّه).
2- (2) وسائل 227:20 شمارۀ 25491، باب 125 از ابواب مقدمات نکاح، ح 7، جامع الاحادیث 294:20 شمارۀ 960، باب 8 از «ابواب جمله من احکام الرجال و النساء الأجانب، ح 4، در جامع الاحادیث در سند روایت سقط آشکاری دیده می شود، در این سند برادر دعبل مستقیماً از امام حسین علیه السلام نقل کرده که محرّف است.
3- (3) در لسان العرب می گوید: الخادم واحد الخدم غلاماً کان أو جاریه... و فی حدیث فاطمه و علی علیهما السلام: «... اسألی أباک خادماً تقیک حرّ ما أنت علیه» الخادم واحد الخدم و یقع علی الذکر و الانثی لاجرائه مجری الأسماء غیر المأخوذه من الأفعال کحائض و عاتق... و هذه خادمنا - بغیر هاء - لوجوبه، و هذه خادمتنا غداً انتهی. پس از زن خدمتکار دائمی با لفظ خادم و بدون تاء تأنیث یاد می شود.