نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 11 صفحه 223

ج) کلامی از مرحوم نراقی و نقد آن توسط استاد مد ظله:

مرحوم نراقی در مستند کلامی دارند، ایشان در مقام اشکال به استدلال کسانی که به روایاتی برای استقلال بکر تمسک نموده اند می فرماید: در کثیری از این روایات لفظ «المرأه» آمده است در حالی که صدق این کلمه بر باکره محل نظر است بلکه بعضی گفته اند که این لفظ مختص به ثیّب است چنانچه بعضی از روایات آتیه نیز به آن اشعار دارد.(1)

و لیکن این کلام ناتمام است و با مراجعه به قرآن کریم و روایات دیگر، معلوم می شود که لفظ «المرأه» اختصاص به ثیّب ندارد در آیات ارث می فرماید «وَ إِنْ کانَ رَجُلٌ یُورَثُ کَلالَهً أَوِ امْرَأَهٌ وَ لَهُ أَخٌ أَوْ أُخْتٌ فَلِکُلِّ واحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ» (2) در اینجا اگر مورث مرأه باشد لزومی ندارد که حتماً ثیّبه باشد بلکه شامل باکره نیز می شود و یا در باب شهادت می فرماید «فان لم یکونا رجلین فرجل و امرأتان ممن ترضون من الشهداء»(3) و یا در داستان دختران حضرت شعیب می فرماید: «وَ وَجَدَ مِنْ دُونِهِمُ امْرَأَتَیْنِ تَذُودانِ» (4) که واضح است که دختران حضرت شعیب شوهر نکرده بودند تا ثیبه باشند.

اما اینکه مرحوم نراقی فرمود بعضی از روایات آتیه نیز اشعار به این مطلب دارد.

ما که به روایات آتیه در کلام ایشان نگاه کردیم تنها روایتی که ممکن است مورد نظر ایشان باشد روایتی است که در کتاب علی بن جعفر وارد شده که در ذیل آن این چنین آمده: «لیس یکون للولد أمر الاّ ان تکون امرأه قد دخل بها قبل ذلک...»(5) و لیکن با تأمل در این روایت نیز معلوم می شود که «مرأه» اختصاصی به ثیب ندارد. در این روایت حضرت کأن مرأه را دو قسم نموده اند گاهی مدخوله است و گاهی غیر مدخوله و

1- (1) مستند الشیعه 112/16.
2- (2) نساء / 12.
3- (3) بقره / 282.
4- (4) قصص / 23.
5- (5) الوسائل ابواب عقد النکاح و اولیاء العقد، ب 9، ح 8.