نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 12 صفحه 128

اذا بلغت و کذا لو زوج الطفل بمن بها احد العیوب الموجبه للفسخ.

با اینکه صاحب شرایع نیز مانند کتاب مبسوط قائل به خیار شده است اما بین این دو فتوا تفاوتی وجود دارد و آن این است که کتاب مبسوط خیار را در مطلق عیوب ثابت می داند به خاطر اینکه جذام و برص را از زمره عیوب به شمار آورده است در حالی که اینها جزء عیوب خاصۀ موجب فسخ نیستند، ولی صاحب شرایع حق خیار را به عیوبی که موجب فسخ عقد نکاح می شوند اختصاص داده است البته خصی و مجنون که در عبارت ذکر شده به قرینه ذیل که ملاک را عیوب موجب فسخ دانسته است، فقط مثالهایی هستند که ایشان به عنوان نمونه مطرح نموده است.

د) علامه در تذکره: الوجه عندی صحه النکاح (یعنی تزویج دختر صغیره با ذو العیب) و ثبوت الخیار و لو زوج ابنه الصغیر بمن بها احد العیوب المثبته للخیار فالاقوی الصحه و ثبوت الخیار له عند البلوغ کما تقدم فی البنت و بعد از اینکه حکم صغیر و صغیره را بیان می نماید در آخر مسئله می فرماید حکم مجنون نیز مانند حکم صغیرین است.

ه) علامه در تحریر: لو زوجها الولیّ بالمجنون أو الخصی صح لکن له الفسخ و کذا لو زوج الطفل بذات عیب موجبه للفسخ.

و) علامه در تلخیص: و للمرأه الفسخ لو زوجها الولی بدون مهر المثل أو بالمجنون او بالخصی و للذکر لو زوجه بمن بها احد العیوب او بالمملوک علی رأی. در این کتاب علامه «احد العیوب» تعبیر نموده که روشن نیست آیا منظور خصوص عیوب موجبه للفسخ است که در دیگر کتابهایش مطرح ساخته یا مطلق عیوب را اراده نموده است.

ز) علامه در قواعد: هل یثبت للاولیاء الخیار، الوجه ذلک مع مصلحه المولّی علیه زوجا کان او زوجه و بعد می فرماید: اگر ولی فسخ نکرد و امضا کرد حق مولّی علیه باقی می ماند: لم یسقط خیار المولّی علیه بعد کماله فی الفسخ.