نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 15 صفحه 152

البته مرحوم صاحب جواهر در چنین جایی که زمان زوال زوجیت بدون فاصله متصل به زمان صدق عنوان امومت است می فرماید: اطلاق امّ الزوجه بر این شخص علی نحو الحقیقه است(3).

ولی به نظر ما فرمایش ایشان نیز صحیح نیست، زیرا مسلماً اگر زوال زوجیت به چیزی غیر از امومت باشد امّ الزوجه صدق نمی کند، بلکه تنها در صورتی که زوال

1- (1) - هر مقنن دیگری نیز چنانچه عرف و فهم عرفی و مسامحات عرفیه را تخطئه نکرده باشد، فهم عرف و تسامحات عرفی را میزان قرار داده است. زیرا آنان نیز مانند شرع به زبان مردم حرف می زنند.
2- (2) - احکام الرضاع، ص 149.
3- (3) - جواهر الکلام، ج 29، ص 330. قال فیه: فلیس هی من مصداق امّ من کانت زوجتک بل لعل ذلک کافٍ فی الاندراج تحت امهات النساء بخلاف من کانت زوجتک.

به وسیله خود امومت باشد امّ الزوجه صدق می کند، پس مشخص می شود که صرف اتصال زمانی سبب نمی شود که اطلاق علی نحو الحقیقه تصحیح شود بلکه این اتصال سبب می گردد که اطلاق امّ الزوجه بر کبیره صرفاً علی نحو المجاز و الادّعاء تصحیح گردد.

ج) بررسی انفساخ نکاح صغیره:

اشاره

در این مسئله اگر لبن از همین زوج باشد، صغیره، بنت او می گردد لذا نکاحش منفسخ و حرمت ابد پیدا می نماید. همچنین اگر لبن از این زوج نباشد ولی کبیره، زوجه مدخوله این مرد باشد، صغیره بنت زوجه مدخوله (ربیبه) می گردد و نکاحش منفسخ و حرمت ابد پیدا می نماید. ولی اگر لبن از این زوج فعلی نبود بلکه مثلاً از شوهر قبلی کبیره بود و کبیره هم مدخوله این زوج نبود، در این صورت انفساخ نکاح صغیره مورد بحث است.

1 - نظر مشهور