نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 15 صفحه 39

پاسخ استاد مد ظله:

این قول خلاف ظاهر است و فرضش صحیح نیست چون از نظر فقهی مسلم است که لازم نیست به بچه خودش شیر بدهد بلکه اگر به بچۀ خودش اصلاً شیر نداده باشد بلکه فقط به فرزند غیر شیر داده باشد، نشر حرمت می آید پس لازم نیست یک بار به ولد خودش و یک بار به ولد غیر شیر بدهد. بر این اساس معنای کلام فیض که می فرمایند: «ان یشرب - ولد المرضعه و المرتضع - شربه هذا و شربه هذا» یکی از دو معنای ذیل است:

الف) «یشرب ولد المرضعه شربه» یعنی در سنی باشد که بتواند شیر بخورد و «یشرب المرتضع شربه» یعنی بالفعل شیر بخورد.

ب) بگوییم روایت می گوید: «لا یفسد بینهما الا ان یکون ولد مرضعه و مرتضع هر کدام یشربان شربه» لکن شیر خوردن ولد مرضعه موضوعیت ندارد و ذکر آن به خاطر این است که مرضعه ای که به بچه دیگری شیر می دهد متعارفاً به بچه خودش هم شیر می دهد پس جریاً علی الغالب دربارۀ ولد المرضعه گفته شده «یشرب شربه» و الا اگر او هیچ شیر هم نخورد نشر حرمت می کند و یفسد بینهما در حالی که شیر خوردن مرتضع موضوعیت دارد. روشن است این عبارت قابلیت چنین تفسیری را ندارد.

تفسیر دوم:

مجلسی اول در روضه المتقین «شربه شربه» را تفسیر کرده به اینکه متوالیاً شیر بدهد و در عرف نیز این مثالها هست مثلاً می گویند: بزن بزن شد» که یعنی زدن پشت سر هم بوده است. «میوه های مغازه بیا بیا می کرد» یعنی متوالیاً ما را به سوی خود دعوت می کرد. و این احتمال بعید نیست.

تفسیر سوم:

احتمال دیگر این است که شیر دادن کامل مراد باشد چون یکی از

شرایط نشر حرمت همان کمال رضعه است و تکرار آن به معنای توالی باشد، شربه شربه یعنی رضعات کاملات متوالیات. پس هر کدام از این دو احتمال باشد دیگر مربوط به ولد المرضعه نیست. پس اضافه بر پاسخ سؤال که باید مرتضع داخل 2 سال باشد ابن بکیر مطلب دیگری نیز تفضلاً بیان کرده که باید شربه، شربه باشد که به معنای توالی و یا کمال رضعه مراد است.

سؤال: آیا نمی تواند عبارت «الا ان یکون الصبی و الصبیه یشربان شربه شربه» به این معنی باشد که رضاع در صورتی نشر حرمت می کند که صبی و صبیه شیرخواره باشند و اندک اندک شیر بخورند.