نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 15 صفحه 7

او الانتقال من ثدیٍ الی آخر کان الکلّ رضعهً واحدهً و لو مُنع قبل استکماله الرضعه لم یعتبر فی العدد.

و لا بد من توالی الرضعات بمعنی أنّ المرأه الواحده تنفرد بإکمالها فلو رضع من واحدهٍ بعض العدد ثم رضع من أخری بطل حکم الاول [اگر بعض عدد را از یک زن شیر خورد و بقیۀ عدد را از دایۀ دیگر خورد آن رضعاتی که از زن اول خورده تأثیری در نشر حرمت نخواهد داشت و در تکمیل عدد نقشی ایفاء نمی کند زیرا فصل به زن دیگر آن رضعات را باطل می کند]

و لو تناوب علیه عده نساء لم ینشر الحرمه ما لم یکمل من واحدهٍ خمسه عشره رضعهً ولاءً و لا یصیر صاحب اللبن مع اختلاف المرضعات أباً و لا أبوه جدّاً و لا المرضعه أمّاً.

عمدۀ این مباحث مورد بحث قرار گرفت تنها دو قسمت آن باقی ماند، یکی مسئله ارتضاع مستقیم از ثدی و دیگری برخی از فروع توالی رضعات و یکی این که ملاک توالی چیست؟ و دیگری این که آیا تنها در تقدیر عددی توالی معتبر است یا در رضاع یوم و لیله نیز توالی رضعات معتبر است.

بحث اول: اشتراط ارتضاع از ثدی

اشاره

ارتضاع باید مستقیماً از ثدی باشد. از نظر اقوال هر چند صاحب جواهر می فرمایند «فی قول مشهور» لیکن شهرت بسیار قوی و قریب به اتفاق است و در امامیه تنها ابن جنید مخالف است البته در بین عامه مخالفین وجود دارد و دلیل اشتراط علاوه بر شهرت قریب به اتفاق ظهور لفظ «رضع من امرأه» و «ارتضع من امرأه» و «أرضعت صبیاً» است، متبادر از این عناوین شیر خوردن مستقیم از پستان است وگرنه.

و لا بد من ارتضاعه من الثدی فی قولٍ مشهور تحقیقاً لمسمّی الارتضاع فلو وُجِرَ فی حلقه أو أُوصِل الی جوفه بحُقنهٍ و ما شاکلها لم یَنشُر و کذا لو جُبِّنَ [از باب تفعیل - یعنی به صورت پنیر و جامد در آمد] فأکله جُبُناً

ارتضاع باید از ثدی باشد دلیل مسئله غیر از اینکه مسئله قریب به اتفاق است و در امامیه مخالف این رأی بسیار نادر است البته در اهل سنت مخالف وجود دارد این أمر را شرط نمی دانند، به نظرم می آید که مخالف در مسئله ابن جنید است که این شرط را قائل نیست، لذا محقق «فی قول مشهور» تعبیر می کند ولی طبق تحقیق و مطابق شهرت بسیار قوی، شرط است که از ثدی باشد چون اولاً مفهوم شیر خوردن و ارتضاع چنانچه قبلاً گذشت این است که از پستان بنوشد وگرنه اگر شیر را بدوشند

و به کودک بنوشانند ارضاع و ارتضاع گفته نمی شود.