نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 18 صفحه 113

سقطی از خود متن است لذا آن را داخل متن می کنند.

اینک همین روایت را از جای دیگر وسائل از نظر می گذرانیم:

«محمد بن الحسن باسناده عن الحسین بن سعید، عن ابن ابی عمیر، عن حماد عن الحلبی فی حدیث قال: و قال فی رجل یتزوج المرأه فیقول لها: أنا من بنی فلان، فلا یکون کذلک، فقال:

تفسخ النکاح او قال: تردّ»(1) در اینجا ذیل روایت را نقل نموده که شاهد مسئله مورد بحث همین است و همان گونه که ملاحظه می کنید «عن ابی عبد الله» ندارد.

و اینک روایت را از تهذیب ملاحظه کنید:

«عنه عن ابن ابی عمیر عن حماد عن الحلبی قال: سألته عن رجلین نکحا امرأتین فأتی هذا بامرأه ذا و أتی هذا بامرأه ذا؟ قال: تعتد هذه من هذا و هذه من هذا ثم یرجع کلّ واحده منهنّ الی زوجها، و قال فی رجل یتزوج المرأه فیقول لها: أنا من بنی فلان، فلا یکون کذلک؟ قال: تفسخ النکاح او قال: ترد النکاح».(2)

صاحب وسائل از تهذیب روایت را نقل کرده است و همان گونه که می بینید نقل شیخ «عن ابی عبد الله» ندارد، لذا خوب بود آقایانی که وسائل را تحقیق کرده اند چه در چاپ آل البیت و چه در چاپ اسلامیه در پاورقی اشاره می کردند که در مصدر کلام مؤلف یعنی تهذیب «عن ابی عبد الله» ندارد. ولی هیچ گونه اشاره ای به این مطلب نکرده اند، در حالی که دأب آقایان محققینی که کتاب ها را تحقیق کرده و آدرس روایات را بیان می کنند این است که این گونه تغییر و تحریف ها را در پاورقی تذکر می دهند. به هر حال این یک تسامحی است که از این آقایان سر زده است.

نتیجه ای که از مباحث فعلی می گیریم اینکه مطمئناً این روایت بدون «عن ابی عبد الله» است و نسخه ای که «عن ابی عبد الله» دارد اشتباه است. حال ببینیم آیا این روایت موقوفه می باشد یا صحیحه؟