نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 18 صفحه 16

شهید ثانی علیه الرحمه در کتاب «مسالک» برای اعتبار «ایمان» بالمعنی الخاص در زوج که عبارت از همان تشیّع و اعتقاد به امامت ائمه اطهار علیهم السلام است. شش روایت نقل نموده و سپس تمامی آنها را از جهت سندی یا دلالی و یا هر دو مورد مناقشه قرار داده است. در این جلسه اشکالات صاحب مسالک بر استدلال به روایات اعتبار ایمان در زوج طرح و مورد نقد و بررسی خواهد گرفت.

1) اشکال سندی و دلالی صاحب مسالک بر استدلال به روایت «المؤمنون بعضهم اکفاء بعض»

اولین روایتی که ایشان ذکر کرده و سنداً و دلالتاً در آن مناقشه می کنند مرسله کلینی است: بعض أصحابنا - سقط عنی اسناده - عن ابی عبد الله علیه السلام قال: إن اللّه عز و جل لم یترک شیئاً مما یحتاج الیه الّا علّمه نبیّه صلی اللّه علیه و آله فکان من تعلیمه إیاه أنه صعد المنبر ذات یوم فحمد اللّه و أثنی علیه، ثم قال: أیها النّاس انّ جبرئیل أتانی عن اللطیف الخبیر فقال: إن الأبکار بمنزله الثمر علی الشجر اذا أدرک ثمره فلم یجتنی أفسدته الشمس و نثرته الرّیاح و کذلک الأبکار اذا أدرکن ما یدرک النساء فلیس لهنّ دواء الّا البعوله و الّا لم یؤمن علیهنّ الفساد لانّهن بشر، قال: فقام الیه رجلٌ فقال: یا رسول اللّه فمن نزوّج؟

فقال: الأکفاء فقال: یا رسول اللّه من الأکفاء؟ فقال: المؤمنون بعضهم أکفاء بعض المؤمنون بعضهم أکفاء بعض»(1)

شهید ثانی به استدلال به روایت فوق سه اشکال کرده است.

اشکال اول: 1 - روایت مرسله است و لذا از جهت سند اعتبار ندارد.

اشکال دوم: 2 - مراد از «مؤمن» در حدیث معنای مرادف با «مسلم» است(1) چرا که روایت از پیامبر (صلی الله علیه و آله) نقل شده و ایمان به معنای خاص اصطلاح متأخرین است.

لذا در روایت دلالت بر امری زائد بر اسلام زوج نمی باشد

اشکال سوم: 3 - همانطوری که از صدر حدیث و مثال ثمرۀ درخت معلوم می شود.