- الف - شرطیت کفائت برای صحت نکاح 1
- 1383/1/15 شنبه درس شمارۀ (631) کتاب النکاح/سال ششم 1
- اشاره 1
- خلاصۀ درس این جلسه: 1
- ب - نقل اقوال در نکاح زوج مؤمن با زوجه غیر مؤمنه 2
- 1 - ادعای اجماع بر بطلان 3
- ج - نقل اقوال در نکاح زوج غیر مؤمن با زوجه مؤمنه 3
- اشاره 3
- 2 - مناقشه صاحب جواهر در این ادعای اجماع 4
- 3 - پاسخ استاد به مناقشه صاحب جواهر 5
- اشاره 5
- 1383/1/16 یکشنبه درس شمارۀ (632) کتاب النکاح/سال ششم 5
- الف) تحقیق درباره معنای ایمان در کلمات قدماء: 6
- خلاصۀ درس این جلسه: 6
- اشاره 6
- 1 - متن کلمات چند تن از قدماء: 6
- 2 - فرمایش صاحب جواهر: 7
- 3 - توضیح استاد مد ظله: 8
- 4 - نقد استاد مد ظله 9
- 1 - کلام صاحب جواهر: 9
- ب) بررسی معنای ایمان در روایات: 9
- 3) نظر اجمالی استاد مد ظله: 10
- 2) استدلال صاحب حدائق به روایت علی بن مهزیار: 10
- 1383/1/17 دوشنبه درس شمارۀ (633) کتاب النکاح/سال ششم 11
- خلاصۀ درس این جلسه: 11
- بحث در استدلال هایی بود که برای اعتبار ایمان به معنای اثنا عشری بودن در حصول کفائت اقامه شده است. 11
- اشاره 11
- 2 - اشکال شهید ثانی رحمه الله به استدلال روایت: 12
- 3 - پاسخ صاحب حدائق رحمه الله به اشکال شهید ثانی: 12
- 1 - استدلال به روایت علی بن مهزیار: 12
- 4 - ردّ صاحب جواهر بر صاحب حدائق: 12
- 6 - اشکال دیگری از صاحب جواهر رحمه الله بر استدلال به روایت: 13
- 7 - پاسخ استاد مد ظله به این اشکال: 13
- 5 - نظر استاد مد ظله پیرامون استدلال به روایت: 13
- 8 - اشکال دیگری از صاحب جواهر بر استدلال به روایت: 14
- 9 - پاسخ استاد مد ظله به این اشکال: 14
- خلاصه درس این جلسه 15
- اشاره 15
- 1383/1/18 سه شنبه درس شمارۀ (634) کتاب النکاح/سال ششم 15
- 1) اشکال سندی و دلالی صاحب مسالک بر استدلال به روایت «المؤمنون بعضهم اکفاء بعض» 16
- 2) نقد و بررسی اشکالات صاحب مسالک به روایت فوق توسط استاد (مد ظله) 17
- اشاره 17
- 3) اشکال دلالی صاحب مسالک به استدلال به روایت «ترضون خلقه و دینه» 17
- کلام استاد مد ظله 18
- 4) اشکالات صاحب مسالک بر استدلال به روایت أبی بصیر. 19
- 5) نقد و بررسی استاد مد ظله نسبت به جواب صاحب حدائق از اشکالات صاحب مسالک. 19
- 6) اشکال سندی صاحب مسالک بر استدلال به روایت فضیل بن یسار 20
- 7) جواب صاحب ریاض و ردّ آن توسط استاد مد ظله همراه با اشکال استاد به استدلال به حدیث 21
- 1383/1/19 چهارشنبه درس شمارۀ (635) کتاب النکاح/سال ششم 21
- خلاصۀ درس این جلسه: 22
- اشاره 22
- تکمیل نقد و بررسی اشکال صاحب مسالک به روایت «ترضون خُلقه و دینه» 22
- اشاره 22
- اشاره 23
- نقد صاحب جواهر به جواب صاحب حدائق از اشکال صاحب مسالک در استدلال به روایت 23
- نظر صاحب ریاض رحمه الله: 24
- مناقشه در کلام صاحب جواهر و جواب آن 24
- نظر استاد مد ظله 25
- روایت پنجم و اشکال سندی صاحب مسالک به آن 25
- اشاره 25
- نظر صاحب حدائق و صاحب ریاض و استاد مد ظله دربارۀ سند روایت 26
- اشاره 27
- روایت ششم و اشکال دلالی صاحب مسالک بر آن 27
- 1383/2/5 شنبه درس شمارۀ (636) کتاب النکاح/سال ششم 28
- جواب صاحب حدائق از اشکال دلالی صاحب مسالک. 28
- اشاره 28
- بررسی اقوال در مسئله 29
- اشتراط کفائت در ایمان در نکاح با مخالفین و عدم آن 29
- خلاصۀ درس این جلسه: 29
- مناقشه در استدلال به روایات من ترضون خلقه و دینه (تلخیص مطالب گذشته و تکمیل) 30
- استدلال صاحب حدائق به سایر روایات 31
- اشاره 31
- تتمه فرمایش صاحب حدائق 32
- مناقشه در کلام صاحب حدائق قدس سرّه 32
- اشاره 33
- خلاصۀ درس گذشته و این جلسه: 33
- 1383/2/6 یکشنبه درس شمارۀ (637) کتاب النکاح/سال ششم 33
- 1 - بداهت حرمت ازدواج با ناصبی، و ناصبی بودن مخالفین شیعه: 34
- 2 - ناصبی و کافر بودن کسی که جبت و طاغوت را بر حضرت امیر علیه السلام مقدم می دارد و نسبت به ائمه علیهم السلام معرفت ندارد: 34
- الف) بیان برخی از ادله حرمت ازدواج با زوج مخالف: 34
- ب) بیان ادله ای که معارض ادله حرمت شمرده شده و پاسخ آنها: 36
- 2 - اشکال صاحب حدائق به استدلال مذکور: 36
- 1 - روایت فضیل بن یسار 36
- 4 - پاسخ صاحب حدائق به فرمایش شهید ثانی: 37
- 3 - استدلال مسالک به صحیحه عبد الله بن سنان: 37
- 1 - روایت زراره و نهی از دختر دادن به شکاک: 38
- ج) بیان برخی دیگر از ادله قائلین به حرمت و اشکال صاحب مسالک به آنها و ردّ آن توسط صاحب حدائق: 38
- 2 - اشکال صاحب مسالک به استدلال مذکور: 38
- 3 - پاسخ صاحب حدائق به مسالک: 39
- 4 - روایت عبد الله بن سنان و نهی از دختر دادن به مستضعف: 39
- د) رأی استاد مد ظله درباره مسئله مورد بحث: 40
- 6 - پاسخ صاحب حدائق: 40
- 5 - اشکال شهید ثانی به استدلال مذکور: 40
- 1383/2/7 دوشنبه درس شمارۀ (638) کتاب النکاح/سال ششم 41
- اشاره 41
- خلاصۀ درس این جلسه: 41
- مناقشه در استناد به روایات برای ناصبی بودن اهل خلاف 42
- اشاره 42
- ادامه مناقشه در استناد به روایات، برای اثبات ناصبی بودن اهل خلاف و مناقشه در کلام صاحب جواهر؛ 43
- فرمایش صاحب جواهر ره و مناقشه در آن 43
- اشاره 44
- اطلاقات و مراتب اسلام و ایمان و کفر 44
- ادامه مناقشه در استناد به روایات برای اثبات نصب و کفر اهل خلاف 45
- یکی دیگر از روایاتی که صاحب حدائق به آن تمسک کرده است روایتی است که دلالت بر کفر اهل خلاف کرده است. 45
- الف) بحث دلالی روایت 45
- روایات دالّ بر اسلام مخالفین 46
- ب) بحث سندی روایت: 46
- اشاره 47
- بحث در اعتبار ایمان در زوجین می باشد. 47
- 1383/2/8 سه شنبه درس شمارۀ (639) کتاب النکاح/سال ششم 47
- اشاره 47
- خلاصۀ درس این جلسه: 47
- کلام صاحب جواهر نسبت به این روایات 48
- اشاره 48
- بررسی روایات «المؤمنون بعضهم اکفاء بعض» 48
- بررسی کلام صاحب جواهر 48
- روایات «المؤمنون بعضهم أکفاء بعض» 48
- بررسی روایات تقدیم جبت و طاغوت بر امیر المؤمنین ع 49
- بررسی روایات دال بر عدم جواز تزویج ناصبی 49
- بررسی روایات ناهی از تزویج شکاک 50
- بررسی روایات معارض 50
- بررسی روایات مُثبت کفر اهل تسنن 50
- الف) یکی از روایات معارض صحیحه عبد الله بن سنان می باشد 51
- نقد استاد مد ظله بر استدلال مذکور 51
- ب) روایت حُمران بن اعین 51
- توضیحی درباره متن روایت 52
- 1383/2/12 شنبه درس شمارۀ (640) کتاب النکاح/سال ششم 53
- اشاره 53
- خلاصۀ درس این جلسه: 53
- روایات دالّ بر صحت نکاح با مخالفین غیر از نواصب 54
- 1 - صحیحه حمران بن أعین و تفسیر صاحب حدائق برای روایت 54
- اشاره 54
- نقد و بررسی کلام صاحب حدائق؛ 55
- 2 - موثقه سماعه 56
- 3 - روایت فضیل بن یسار 56
- 4 - روایت سفیان بن السمط 57
- 5 - روایت حمران 57
- 6 - صحیحه عمر بن أبان 57
- خلاصۀ درس این جلسه: 59
- الف: صحیحه محمد بن مسلم: 59
- بحث در روایاتی که برای صحت نکاح مؤمنه با مخالف استدلال شده 59
- 1383/2/13 یکشنبه درس شمارۀ (641) کتاب النکاح/سال ششم 59
- اشاره 59
- ب: معتبره علی بن رئاب: 60
- د: روایت محمد بن قیس: 61
- ج: روایت علاء بن رزین: 61
- نکته اول: 62
- در جمع بندی نهایی این بحث به 5 نکته اشاره می کنیم: 62
- نکته سوم: 63
- نکته دوم: 63
- نکته چهارم: 64
- نکته ششم: 65
- نکته پنجم: 65
- بیان یکی از دو قول مشهور بودن حکم به جواز نکاح با مخالفین 66
- 1383/2/14 دوشنبه درس شمارۀ (642) کتاب النکاح/سال ششم 66
- اشاره 66
- خلاصۀ درس این جلسه: 66
- اشاره 67
- طریقه جمع بین اخبار ثواب یا عدم ثواب در اعمال مخالفین 67
- مسئله شرط بودن تمکن از پرداخت نفقه در صحت نکاح 67
- کلمات فقهاء در مسئله 68
- اقوال موجود در مسئله 68
- کلام شیخ مفید در مقنعه 68
- کلمات شیخ طوسی در مسئله 69
- 1383/2/15 سه شنبه درس شمارۀ (643) کتاب النکاح/سال ششم 70
- اشاره 70
- بررسی نظریه ابن زهره در غنیه 71
- خلاصۀ درس این جلسه: 71
- ادامه بحث اشتراط تمکن از نفقه 71
- اشاره 72
- تمسک به برخی ادله برای اشتراط تمکن از نفقه در کفائت 72
- مناقشه در ادله اشتراط تمکن از نفقه 74
- 1383/2/16 چهارشنبه درس شمارۀ (644) کتاب النکاح/سال ششم 76
- اشاره 76
- خلاصۀ درس این جلسه: 77
- 1 - دلیل «لا حرج» و نقد آن توسط استاد مد ظله 77
- الف) ادله قائلین به شرطیت تمکن از نفقه در صحت نکاح 77
- 2 - دلیل «لا ضرر» و نقد استاد مد ظله 78
- ب) ادله قائلین به عدم شرطیت «تمکن از نفقه» در صحت نکاح 78
- اشاره 79
- اشکال اول بر استدلال به آیه شریفه: 79
- 2 - تمسک به آیه شریفه «وَ أَنْکِحُوا الْأَیامی مِنْکُمْ وَ الصّالِحِینَ مِنْ عِبادِکُمْ وَ إِمائِکُمْ إِنْ یَکُونُوا فُقَراءَ یُغْنِهِمُ اللّهُ مِنْ فَضْلِهِ 79
- 1 - اطلاقات ادله جواز نکاح و عدم ثبوت مقید برای آنها 79
- اشکال دوّم بر استدلال به آیه شریفه: 80
- نقد بیان سوم توسط استاد مد ظله: 81
- نقد بیان دوم توسط استاد مد ظله: 81
- نقد بیان اوّل توسط استاد مد ظله: 81
- پاسخ استاد مد ظله از استدلال به روایت «جویبر» 82
- اشکالی اساسی از طرف استاد مد ظله بر استدلال به آیه (آیه اخص از مدعا است) 82
- 1 - اقوال در مسئلۀ عجز طاری 83
- 1383/2/19 شنبه درس شمارۀ (645) کتاب النکاح/سال ششم 83
- اشاره 83
- خلاصۀ درس این جلسه: 83
- 2 - ادلۀ قول اول (قول به لزوم عقد) 84
- اشاره 85
- الف - تصویر فخر المحققین از محل نزاع 85
- ب - ایراد محقق کرکی بر فخر المحققین رحمه الله 85
- ج - دیدگاه فاضل اصفهانی (کاشف اللثام) و صاحب جواهر رحمه الله 85
- 3 - اقوالی در ارتباط مسئلۀ لزوم عقد در عجز طاری از نفقه با مسئلۀ لزوم عقد در عجز ابتدائی از نفقه 85
- ب - توجیه بیان دیگران و جمع بندی نظرات مطروحه 86
- 5 - نقد و بررسی ادلۀ لزوم عقد در فرض عجز طاری از نفقه 86
- 4 - مختار استاد دام ظله 86
- الف - توجیه بیان فخر المحققین: 86
- وجه اول: لا ضرر و لا حرج 87
- اشاره 87
- 6 - ادلۀ مخالفین لزوم عقد در عجز طاری و نقد و بررسی آن 87
- وجه سوم: روایات 88
- وجه دوم: استدلال به آیۀ «فَإِمْساکٌ بِمَعْرُوفٍ أَوْ تَسْرِیحٌ بِإِحْسانٍ» 88
- اشاره 88
- روایت اول: ابو علی الاشعری 89
- روایت سوم: روایت ربعی بن عبد الله و الفضیل بن یسار 90
- روایت دوم: روایت تفسیر قمی: 90
- سند روایت: 90
- روایت چهارم: روایت ابی بصیر 91
- توضیح اولویت قول به عدم خیار در عجز طاری بنا بر قول به آن در عجز ابتدایی 92
- 1383/2/20 یکشنبه درس شمارۀ (646) کتاب النکاح/سال ششم 92
- اشاره 92
- خلاصۀ درس این جلسه: 92
- اشاره 92
- بررسی ادله قول ابن جنید 93
- اشاره به اقوال در مسئله و آغاز بحث از ادله 93
- نگاهی به اجماع در مسئله 93
- دلیل اول: آیه شریفه «فَإِمْساکٌ بِمَعْرُوفٍ أَوْ تَسْرِیحٌ بِإِحْسانٍ» است. 93
- دلیل دوم: استدلال به ادله لا حرج و لا ضرر است. 94
- دلیل سوم: روایات است 94
- دلیل قول به جواز فسخ توسط حاکم 94
- اشاره 95
- طریقه جمع بین روایت تفریق و روایت جعفریات 95
- اشاره 96
- اشکال جمع مذکور و بررسی آن 96
- 1383/2/21 دوشنبه درس شمارۀ (647) کتاب النکاح/سال ششم 96
- نتیجه گیری استاد (مد ظله) و نظر ایشان در مسئله 96
- خلاصۀ درس این جلسه: 97
- کلام محقق در شرایع: 97
- بیان عدم اعتبار کفائت در حسب و نسب و شغل 97
- مقصود از مولی در کلمات اهل رجال 97
- بررسی مثالهای صاحب جواهر 98
- بررسی شرح عبارت شرایع توسط جواهر 98
- اشاره 98
- مخالفت ابن جنید با ازدواج هاشمیّه با غیر هاشمی 99
- اشاره 100
- خلاصۀ درس این جلسه: 100
- 1383/2/22 سه شنبه درس شمارۀ (648) کتاب النکاح/سال ششم 100
- وجوه استدلال بر رأی ابن جنید 101
- الف - دلیل ابن جنید بر منع حرمت صدقه بر بنی هاشم 101
- 1 - جواز ازدواج بنی هاشم با غیر بنی هاشم و مخالفت ابن جنید در مسئله 101
- اشاره 101
- ب - روایتی در کافی نقل شده که ممکن است تخیل شود آن روایت دلیل بر مطلوب ابن جنید است. 102
- ج - مرسله فقیه: 103
- 2 - عدم اعتبار غیر از اسلام و تمکن از نفقه در کفائت شرعی 104
- 3 - «لو خطب المؤمن القادر علی النفقه وجب اجابته» 104
- 4 - احتمالات در معنای روایت 105
- اشاره 106
- خلاصۀ درس این جلسه: 106
- 1383/2/23 چهارشنبه درس شمارۀ (649) کتاب النکاح/سال ششم 106
- اشاره 107
- 2 - کلام صاحب جواهر پیرامون گفتار محقق رحمه الله 107
- 1 - متن شرایع: 107
- الف) جواز یا عدم جواز ردّ خاطب قادر بر نفقه 107
- متن شرایع: 109
- ب) اگر زوج خود را به قبیله ای منتسب نماید ولی بعداً معلوم می شود که از آنها نیست. 109
- نظر استاد مد ظله 109
- 1 - دلیل قائلین به فسخ: تمسک به مضمره حلبی 110
- 2 - کلام صاحب کشف اللثام در رابطه با سند روایت 110
- 3 - نقد گفتار کشف اللثام توسط استاد مد ظله 110
- ادامۀ بحث مردی که به هنگام ازدواج، خود را از افراد قبیله ای خاص معرفی کرده، ولی بعد از ازدواج خلاف گفته او ثابت شده است. 111
- اشاره 111
- اشاره 111
- خلاصۀ درس این جلسه: 111
- 1383/2/26 شنبه درس شمارۀ (650) کتاب النکاح/سال ششم 111
- اشاره 112
- بررسی روایت حلبی 112
- توضیحی راجع به کتاب حلبی 114
- توضیحی راجع به اصطلاح موقوفه و مضمره 114
- بررسی صحت روایت حلبی 114
- کلام صاحب معالم رحمه الله 115
- نظر نهایی استاد مد ظله نسبت به سند حدیث 115
- جواب کاشف اللثام به صاحب مدارک 115
- نقد استاد مد ظله به کلام کاشف اللثام 115
- بررسی متن روایت 116
- 1383/2/27 یکشنبه درس شمارۀ (651) کتاب النکاح/سال ششم 117
- خلاصۀ درس این جلسه: 117
- اشاره 117
- بررسی روایت مقنع و نوادر الحکمه و دلالتش بر فساد عقد در مسئله 118
- ادامۀ مسئله عقد نکاح کسی که ادعای دروغین انتساب به قبیله ای را نموده باشد 118
- بررسی ادله ریاض برای قول به انتفاء خیار فسخ 119
- اشاره 119
- جواب صاحب ریاض از استدلال به روایت حلبی در تهذیب 119
- کلمات شیخ در خلاف و تعجب از غفلت فقهاء از آن 119
- بررسی قول مشهور در مسئله 120
- 1383/2/28 دوشنبه درس شمارۀ (652) کتاب النکاح/سال ششم 121
- اشاره به صاحبان برخی از اقوال در مسئله 121
- اشکال بر استدلال ریاض به اولویت 121
- اشاره 122
- خلاصۀ درس این جلسه: 122
- ادامه بررسی ادله صاحب ریاض بر لزوم عقد با عدم شرط 122
- اشاره 122
- بررسی دلالت روایت بر بطلان یا خیار 124
- بیان وجود اختلاف در دو صورت اشتراط و عدم اشتراط 125
- 1383/2/29 سه شنبه درس شمارۀ (653) کتاب النکاح/سال ششم 125
- خلاصۀ درس این جلسه: 126
- اشاره 126
- 1 - تدلیس در ادّعای نسب یا شغل 126
- 2 - استدلال به روایت برای اثبات حق فسخ در تدلیس در ادعای شغل 127
- 3 - مناقشه در استدلال به روایت 128
- 4 - مناقشه در استدلال ابن جنید. 128
- 5 - سیر تاریخی و اقوال در مسئلۀ «اذا تزوج بامرأه ثم بان أنها کانت زنت» و بررسی صحت نسبت اقوال. 128
- 6 - أقوال در مسئلۀ «اذا ظهر أنها حدّت من الزنا» 129
- 1383/2/30 چهارشنبه درس شمارۀ (654) کتاب النکاح/سال ششم 130
- الف) بررسی سند روایت دالّه بر رجوع زوج به مدلّس برای اخذ مهر 131
- اشاره 131
- خلاصۀ درس این جلسه: 131
- بحث در روایات دالّ بر جواز رجوع زوج به مدلس برای اخذ مهر 131
- بحث در بارۀ روایت قاسم بن محمد الجوهری 131
- اشاره 131
- ب) بحث رجالی پیرامون «قاسم بن محمد» 133
- 2) نقد استدلال فوق توسط استاد مد ظله 134
- 1) روایت ابن ابی عمیر و صفوان، از او. 134
- ج) اثبات وثاقت «قاسم بن محمد الجوهری» 134
- 3) بیان استاد مد ظله بر اثبات وثاقت «جوهری» 136
- اشاره 136
- 1383/3/2 شنبه درس شمارۀ (655) کتاب النکاح/سال ششم 136
- بررسی حکم انکشاف زنای زوجه قبل از عقد 137
- طرح مسئله توسط استاد (مد ظله) 137
- خلاصۀ درس این جلسه: 137
- کلام محقق در شرایع: 137
- ذکر روایات مخالف با فتوای مشهور بین اصحاب 138
- اشاره 139
- بیان صاحب جواهر در مراد از «و ان شاء ترکها» 139
- کلام مجلسی اول در روضه و اشکال آن 139
- کلام کاشف اللثام در مقصود از «و ان شاء ترکها» 139
- اشکال های کلام صاحب جواهر 140
- 1383/3/3 یکشنبه درس شمارۀ (656) کتاب النکاح/سال ششم 141
- اشاره 141
- خلاصۀ درس این جلسه: 141
- استدلال به روایات بر جواز فسخ 141
- روایات دالّ بر عدم جواز فسخ 142
- بررسی اقوال در مسئله 143
- خلاصۀ درس این جلسه: 144
- اشاره 144
- بررسی حکم خطبه کردن معتده 144
- 1383/3/4 دوشنبه درس شمارۀ (657) کتاب النکاح/سال ششم 144
- اشاره 144
- بحث از فرع اول 145
- بحث از فرع دوم 145
- بیان ضعف تردید شیخ طوسی 146
- کلام صاحب حدائق در مسئله 146
- مناقشه صاحب جواهر در مسئله 146
- اشاره 147
- 1383/3/5 سه شنبه درس شمارۀ (658) کتاب النکاح/سال ششم 147
- 2 - ادله تحریم خواستگاری از ذات بعل و معتده رجعیه 148
- دلیل اول: ادعای اجماع: 148
- 1 - اقوال در مسئله خطبه و خواستگاری از زن معتده رجعیه 148
- خلاصۀ درس این جلسه: 148
- دلیل دوم: استظهار مذاق شارع و مقدار دلالت آن 149
- دلیل سوم: آیه شریفه 150
- اشاره 150
- 3 - بررسی روایات وارده در ذیل آیه شریفه 150
- دو احتمال در معنای آیه لا تَعْزِمُوا عُقْدَهَ النِّکاحِ 152
- 1383/3/6 چهارشنبه درس شمارۀ (659) کتاب النکاح/سال ششم 153
- 1 - اشاره به مختار صاحب جواهر رحمه الله و علامه حلی 154
- الف) تعریض به خطبه و تصریح به آن 154
- اشاره 154
- خلاصۀ درس این جلسه: 154
- اشاره 155
- 2 - ذکر روایات متعدد بر اثبات معنای «تعریض» و اینکه مرادف با تلویح است. 155
- روایت اول: 155
- روایت دوم: 156
- روایت سوم: 157
- روایت پنجم: 158
- روایت چهارم: 158
- روایت هفتم: 159
- روایت ششم: 159
- 3 - جمع بندی نهایی از مضمون روایات 160
- 1383/3/9 شنبه درس شمارۀ (660) کتاب النکاح/سال ششم 161
- خلاصۀ درس این جلسه: 161
- اشاره 161
- اگر مردی از زنی خواستگاری کرد و زن یا ولی او جواب مثبت داد، آیا مرد دیگری می تواند در این زمان از آن زن خواستگاری کند؟ 162
- 2 - آراء فقهاء در مسئله: 162
- 1 - متن شرایع: 162
- 4 - پاسخ های کاشف اللثام به ادله فوق 163
- 3 - ادله قول به تحریم 163
- 5 - بررسی دلیل چهارم توسط استاد مد ظله: 164
- 1383/3/10 یکشنبه درس شمارۀ (661) کتاب النکاح/سال ششم 165
- 6 - یادآوری دو نکته: 165
- اشاره 166
- 1 - آیا زن سه طلاقه می تواند با محلّل شرط طلاق یا ارتفاع نکاح بعد از تحلیل کند؟ 166
- خلاصۀ درس این جلسه: 166
- 2 - توضیح عبارت شرایع و بیان أقسام سه گانه برای شرط 168
- اشاره 168
- 3 - بررسی حکم صور مسئله 168
- الف - حکم صورت اول و تفصیل بین وحدت مطلوب و تعدد مطلوب 169
- ب - حکم صورت دوم (شرط طلاق) 169
- د - حکم مهر در صورت شرط طلاق و اختیار قول به بطلان شرط و صحت عقد 170
- ج - بررسی أقوال در صورت دوم (صورت شرط طلاق) 170
- ه - حکم صورت سوم (شرط بنائی مضمر و غیر مصرّح) 171
- و - حکم صورت چهارم (داعی بر طلاق) 171
- 4 - حکم تحلیل در صور مختلفه: 171
- 1 - بررسی اقوال در مسئله ازدواج انسان با قابله خود 172
- خلاصۀ درس این جلسه: 172
- 1383/3/11 دوشنبه درس شمارۀ (662) کتاب النکاح/سال ششم 172
- اشاره 172
- 2 - بررسی روایات مسئله 173
- اشاره 176
- 1383/3/12 سه شنبه درس شمارۀ (663) کتاب النکاح/سال ششم 176
- الف - استدراک از مسئله شرط طلاق با محلل استدراک اول 177
- خلاصۀ درس این جلسه: 177
- 1 - تکمله ای بر مسئله شرط طلاق با محلل و شرط ارتفاع نکاح بعد از تحلیل 177
- ب - استدلال شیخ طوسی قدس سرّه به روایت لعن محلل بر بطلان شرط ارتفاع نکاح و مناقشه آن استدراک دوم 177
- اشاره 178
- الف - تلخیصی از مفاد روایات 178
- 2 - ادامه بحث حکم ازدواج شخص با قابله یا دختر قابله خود 178
- مناقشه در این استدلال: 178
- جمع اول: نهی در این روایات محمول بر کراهت است 179
- ب - وجوه جمع بین روایات 179
- جمع دوم: 179
- مناقشه وجه اول: 179
- جمع چهارم و مناقشه وجه سوم: 180
- جمع سوم: 180
- مناقشه این وجه جمع: 180
- 3 - عقد انقطاعی و مشروعیت آن 181
- تتمه بحث از کراهت ازدواج با قابله خود 183
- اشاره 183
- اشاره 183
- خلاصۀ درس این جلسه: 183
- 1383/3/13 چهارشنبه درس شمارۀ (664) کتاب النکاح/سال ششم 183
- تکمیل بحث در نحوه جمع بین روایات مسئله 184
- بحث سندی پیرامون روایات گذشته 185
- اعتبار ایجاب و قبول در نکاح موقت 187
- 1383/3/16 شنبه درس شمارۀ (665) کتاب النکاح/سال ششم 187
- اشاره 187
- تعارض روایات متعه در مطلوبیت و عدم آن 188
- خلاصۀ درس این جلسه: 188
- اشاره 188
- وجه جمع بین روایات مذکور 189
- اشاره 190
- بررسی اعتبار الفاظ مخصوص در صیغه عقد موقت 190
- توضیح کلام جواهر در مقام 190
- حکم مسئله به نظر استاد «مد ظله» 191
- اشاره 191
- بررسی جواز متعه کردن زن سنی 191
- تصویر محل نزاع در مسئله 191
- 1383/3/17 یکشنبه درس شمارۀ (666) کتاب النکاح/سال ششم 192
- آیا در صحت عقد، اعتقاد متعاقدین نیز دخالت دارد؟ 192
- الف) بحث پیرامون مقام ثبوت 192
- خلاصۀ درس جلسه گذشته و این جلسه: 192
- اشاره 192
- ب) بحث پیرامون مقام اثبات 193
- کلام مرحوم فیض در وافی 193
- اشاره 193
- ج) دیدگاه برخی از بزرگان نسبت به این روایت 194
- اشاره 194
- روایات دیگر 195
- بحث سندی 195
- الف) روایت محمد بن الفیض 195
- نقد استاد مد ظله به مؤید مزبور 195
- ب) روایت مرسله صدوق 196
- بحث دلالی 196
- بحث سندی 197
- نتیجه بحث از این دو روایت 197
- د) قواعد چه اقتضاء می کند؟ 197
- بحث دلالی 197
- خلاصۀ درس این جلسه: 198
- اشاره 198
- 1383/3/18 دوشنبه درس شمارۀ (667) کتاب النکاح/سال ششم 198
- بحث در خصوص صیغه های عقد متعه 199
- 1 - روایت أبی بصیر 199
- الف - توضیح متن روایت 200
- 2 - روایت ابان بن تغلب 200
- اشاره 200
- ب - مطالب مستفاد از روایت 200
- 4 - روایت حسن بن علی بن یقطین 201
- 3 - روایت ثعلبه 201
- توضیح روایت: 201
- اشاره 201
- ب) توضیح روایت 202
- اشاره 202
- اشاره 202
- 5 - روایت هشام بن سالم 202
- الف) سند روایت: 202
- 1383/3/19 سه شنبه درس شمارۀ (668) کتاب النکاح/سال ششم 203
- الف) سند روایت: 203
- اشاره 203
- ب) توضیح روایت: 203
- اشاره 204
- ذکر شرایط زن مورد تمتع 204
- بررسی ادله منع کتابیه از محرمات 204
- خلاصۀ درس این جلسه: 204
- اشاره 204
- صحیحه معاویه بن وهب 205
- اشاره 206
- بررسی دلالت روایت بر لزوم منع و یا بر ترخیص آن 206
- بررسی اشکال مسالک به عبارت محقق 206
- بررسی حکم سؤال از شوهر دار بودن مورد تمتع 206
- 2 - روایت عمر بن حنظله 207
- 1 - روایت ابان بن تغلب 207
- بررسی روایات مسئله 207
- 5 - روایت محمد بن عبد الله الاشعری 208
- 3 - صحیحه میسّر 208
- 4 - روایت فضل مولی محمد بن راشد 208
- 6 - روایت محمد بن عبید الله الاشعری 209
- 7 - روایت مهران بن محمد 209
- 8 - روایه یونس بن عبد الرحمن 209
- 1383/3/20 چهارشنبه درس شمارۀ (669) کتاب النکاح/سال ششم 210
- بحث در لزوم و عدم لزوم تحقیق در بارۀ زنی که می خواهند متعه شود و حکم ازدواج با زن زانیه 210
- خلاصۀ درس این جلسه: 210
- اشاره 210
- ذکر اشکالی که بر جواهر وارد است 211
- ذکر اشکالی بر جواهر و جواب آن 211
- بررسی روایات داله بر عدم لزوم تحقیق 211
- اشاره 211
- ذکر روایات داله بر لزوم تحقیق 213
- اشاره 214
- بررسی حکم ازدواج با زانیه 214
- نحوه جمع بین روایات مذکور 214
- نحوه جمع بین روایات مسئله 215
- ذکر روایات داله بر حکم ازدواج با زانیه 215
اشاره
بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ
خلاصۀ درس این جلسه:
این جلسه اختصاص به بررسی حکم مواردی که زن سه طلاقه به عنوان تحلیل با مرد دیگر ازدواج می کند و با او شرط صریح یا بنائی می کند یا داعی او بر این است که بعد از تحلیل نکاح باطل شود یا مرد طلاق دهد. مسئله چهار صورت دارد و طیّ بحث، اقوال در هر صورت و حکم آن بررسی شده است و در پایان بیان شده که هر جا قائل به صحت عقد باشیم، تحلیل نیز تحقق می یابد و هر جا عقد را باطل بدانیم تحلیل نیز تحقق نیافته است اما نسبت به مباشرت و مهریّه، هرگاه طرفین جاهل به حکم باشند گناهکار نیستند و زن مستحق مهر است اما اگر زن عالم به بطلان عقد باشد گناهکار و زانیه است و مستحق مهر نیست.
***
1 - آیا زن سه طلاقه می تواند با محلّل شرط طلاق یا ارتفاع نکاح بعد از تحلیل کند؟
قال المحقق فی الشرائع:
اذا تزوجت المطلّقه ثلاثاً فلو شرطت فی العقد أنه اذا حلّلها فلا نکاح بینهما بطل العقد و ربما قیل یلغو الشرط و لو شرطت الطلاق قیل یصح النکاح و یبطل الشرط و ان دخل فلها مهر المثل أما لو لم یصرح بالشرط فی العقد و کان ذلک فی نیّته أو نیّه الزوجه او المولی لم یفسد. (1)
1- (1) محمد حسن نجفی، جواهر الکلام 127/30-124.
هرگاه زنی سه طلاقه شود و از طرفی راهی برای اینکه بدون محلّل و به مجرد ازدواج و عقد به زوجیت شوهر خود در آید وجود ندارد بلکه باید دیگری با او ازدواج کند و محلّل قرار گیرد حال چه بسا تصریحاً یا مبنیّاً علیه قرار می گذارند - یا آنکه فقط نیت می کنند و لو چنین شرطی نمی گذارند - بر اینکه محلّل مدّت ازدواج خود را طولانی نکند و فقط به عنوان مصحّحی برای ازدواج دوبارۀ زوج اول قرار گیرد، چون در بسیاری از مواقع پشیمانی حاصل می شود، این مطلب در موارد محلّل شایع است، از این رو گاهی زن سه طلاقه که با مرد دیگری ازدواج می کند با او قرار می گذارد و این قرار به چند صورت می تواند باشد.