نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 21 صفحه 118

با توجه به اینکه منشأ اقوال مذکور، اختلاف در روایات است، ابتداء روایات مسئله را ذکر نموده، سپس راههای جمع بین آنها یا تعارض بین آنها و راههای ترجیح یک طائفه از بین آنها را مورد بررسی قرار می دهیم.

نقد کلام صاحب جواهر در مورد روایات مسئله

بعضی گفته اند که روایات تنصیف بیشتر از روایات استقرار کل مهر است.

صاحب جواهر این مطلب را نادرست شمرده و عکس آن را قائل شده است؛ ایشان برای تنصیف فقط شش روایت نقل می کند و فقط یکی از آنها را صحیحه دانسته و از بقیه، تعبیر به خبر می کند، در حالی که برای تنصیف 17 روایت هست که صحیح و موثق در بین آنها زیاد است. و برای استقرار کامل مهر هم 9 روایت ذکر می کند که یکی از آنها را هم اشتباها برای اینجا نقل می کند؛ چرا که ایشان برای حلبی دو روایت در این باره نقل می کند، در حالی که به شهادت همه کتب روایی از «تهذیب»، «استبصار»، «وسائل»، «جامع الاحادیث» و «حدائق» حلبی یک روایتش دلالت بر تنصیف می کند و دیگری بر استقرار کل مهر نه اینکه هر دو روایتش

دلالت بر استقرار کامل مهر بکند، بله یک روایت دیگری من پیدا کرده ام در این باره که ایشان نقل نکرده است پس روایات استقرار مهر کامل نه روایت و روایات تنصیف هفده روایت است.

ذکر روایات تنصیف مهر با موت

1 - موثقه عبید بن زراره:

حسین بن سعید عن صفوان عن عبد الله بن بکیر عن عبید بن زراره قال: سألت ابا عبد الله علیه السلام عن رجل تزوج امرأه و لم یدخل بها؟ قال: «ان هلکت أو ملک أو طلقها فلها النصف و علیها العده کامله و لها المیراث».(1)

2 - صحیحه حسن بن محبوب

عن علی بن رئاب عن زراره قال: سألت أبا جعفر علیه السلام عن رجل تزوج جاریه لم تدرک لا یجامع مثلها أو تزوج رتقاء فأدخلت علیه، فطلقها ساعه أدخلت علیه؟ قال: «هاتان ینظر الیهن من یوثق به من النساء: فان کن کما دخلن علیه، فان لها نصف الصداق الذی فرض لها و لا عده علیهن منه. قال: فان مات الزوج عنهن قبل ان یطلق فان لها المیراث و نصف الصداق و علیهن العده أربعه أشهر و عشراً.»(2)