نکاح : تقریرات درس آیت الله شبیری زنجانی جلد 22 صفحه 51

اعتبار عدم جهالت در مهر معین

اشاره

-1

عبارت «شرایع» «و لا بد من تعیین المهر بما یرفع الجهاله، فلو أصدقها تعلیم سوره وجب تعیینها و لو أبهم فسد المهر و کان لها مع الدخول مهر المثل».

این مسأله ای که در اینجا ذکر شده است به سه صورت می تواند مطرح باشد، اگر چه مقتضای صدر و ذیل این عبارت نسبت به این که مقصود در بحث کدام یک از سه صورت است قدری ناهماهنگ هستند؛ چرا که عبارت «بما یرفع الجهاله» با کلی مشکّک قرار دادن مقدار مهر هم - مثل مطلق سوره که هم بر سوره توحید و هم بر سوره بقره صادق است - می سازد، در حالی که عبارت «فلو أصدقها تعلیم سوره وجب تعیینها» منافات با آن دارد و دلالت می کند که باید سوره را تعیین کند و نه تنها مهمل گذاشتن صحیح نیست، کلی مشکک هم قرار بدهد صحیح نیست. در هر حال بحث در این است که چه مقدار تعیین در مهر معتبر است و ادله آن حد معتبر چیست؟ و اما آن سه صورت عبارتند از:

1- بحث در این باشد که آیا تعین در نزد خداوند کافی است، اگر چه زوجین یا یکی از آنها جاعل به آن باشند مثل اینکه بگوید که مهر من مهر دختر علامه مجلسی باشد، که فقط خدا از آن آگاه است.

2- بحث از این باشد که آیا اگر به طور مطلق گفته شود به طوری که تعین ثبوتی نداشته و مصادیق مشکک داشته باشد آیا این مقدار معلومیت کفایت می کند مثلاً بگوید که تعلیم سوره ای را مهر قرار بدهیم و فرضشان این باشد که برایشان فرقی نکند که کدام سوره باشد.

3- بحث شود که آیا اگر به طور مهمل مثلاً بگویند سوره ای تعلیم شود لکن از

این نظر که آیا هر فرد از سوره کفایت می کند یا نه، نظرشان بر توافق بعدی باشد و فعلاً آن را به صورت مهمل، مهر قرار داده باشند. آیا کفایت می کند.