اسرار و آداب نماز صفحه 124

ص:135

طهارت است.

بعد از طهارت ظاهری، مرتبۀ دوم طهارت اهل ایمان است، یعنی از معاصی و گناهان دور باشند، از اخلاق رذیله و شهوات و تمایلات نامشروع دور باشند، انسان مؤمن کسی است که اجازه نمی دهد حرام در وجودش راه پیدا کند و آلودۀ به حرام بشود. از این معنی تعبیر به طهارت اهل ایمان می شود.

مرتبۀ سوم طهارت اهل باطن است؛ یعنی باطن او و درون او از قذارات معنوی و اخلاق مذموم و کثافت های اخلاقی دور باشد.

مرتبۀ چهارم طهارت اصحاب حقیقت است؛ یعنی خود را به مرحله ای برساند که اجازه ندهد در حریم قلب او وسوسه های شیطانی راه پیدا کند، اجازه ندهد افکار باطل یا شک ها و شبهات در ذهنش خطور پیدا کند.

مرتبه پنجم، طهارت صاحبان قلب سلیم است، طهارت از تقلبات است و اینکه ذهن انسان مشغول به مفاهیمی بشود که بین او و خدا حجاب شود!

مرتبه ششم، طهارت اصحاب سرّ است و همچنین تا مرحله های بالاتری که برای طهارت ذکر کرده اند. در آیۀ شریفه «لا یَمَسُّهُ إِلاَّ الْمُطَهَّرُونَ»1 باید گفت همانطوری که مس ظاهر قرآن نیاز به طهارت ظاهری دارد و انسان باید با وضو ظاهر قرآن را مس کند، برای رسیدن به باطن قرآن هم طهارت باطنی لازم است، برای رسیدن به سرّ قرآن طهارت اصحاب سرّ لازم است. بنابراین نماز هم همینطور است.

اگر انسان فقط بخواهد به نماز ظاهری اکتفا کند یک وضوی ظاهری می گیرد و طهارت ظاهری پیدا می کند اما باید بدانیم برای همین نماز علاوه بر طهارت ظاهری نیاز به طهارت باطنی هم داریم. اگر ما بخواهیم اهل باطن باشیم و نماز اهل باطن را داشته باشیم این امر متوقف بر طهارت باطنی است.