فرهنگ اصطلاحات وقف صفحه 201

ردّه

تعریف

«رده»، در لغت، عبارت است از برگشتن و برگرداندن از چیزی. گفته می شود: «ارتدّ عنه ارتدادا»؛ یعنی روی گرداند. هرگاه کسی بعد از مسلمان بودن کافر شود، گفته می شود: «ارتدّ فلان عن دینه»؛ پس «الرده عن الاسلام»، در لغت، برگشتن از اسلام است(1).

در اصطلاح نیز ردّه عبارت است از کافر شدن انسان مسلمان با کلامی صریح یا لفظی که مقتضی کفر است یا انجام دادن کاری که متضمن کفر است؛ لذا ردّه همان طور که با سخن حاصل می شود با فعل نیز محقق می شود، مانند سجده کردن برای بتها یا خورشید یا ماه و مانند اینها(2).

خلاصه حکم فقهی

فقیهان بر این که اسلام و ارتداد فرد مجنون صحیح نیست، اتفاق نظر دارند. همچنین اتفاق نظر دارند بر این که هر کس بر گفتن کلام کفرآمیز مجبور شود، مرتد نخواهد شد، به دلیل آیه شریفه «مَنْ کَفَرَ بِاص للّه ِ مِنْ بَعْدِ ایمَانِهِ اِلاَّ مَنْ اُکْرِهَ وَ قَلْبُهُ مُطْمَئِنٌّ بِاص لاْیمَانِ وَلکِنْ مَنْ شَرَحَ بِاص لْکُفْرِ صَدْرًا فَعَلَیْهِمْ غَضَبٌ مِنَ اللّه ِ وَ لَهُمْ