استفتاءات کتاب استفتاءات مرجع عالیقدر تشیّع حضرت آیه الله العضمی شاهرودی (دام ظله) صفحه 214

است می خواهم آن را به قیمت کمتر نقد نمایم ، شخص کاسب این کار را انجام می دهد آیا این عمل شرعی است ؟

جواب : اگر شخص مذکور در مقابل چک چیزی به طرف فروخته مثلاً بمدت 3 ماه و یا قبلاً از شخص طلب داشته حقیقتاً و در مقابل طلب واقعی خود یک برگ چک مدت دار بعنوان سند طلب خود از بدهکار گرفته است ، فروختن آن به کمتر از مبلغ اصلی مانعی ندارد یعنی این شخص در واقع طلب خودش را فروخته است و شرعاً فروختن دین جایز است و چنانچه خود ورقه چک نزد عقلا حقیقهً مالیت داشته باشد فروختن خود ورقه جایز است اگر چه صاحب چک آن را هدیه کرده باشد .

فروختن چک با ضمیمه

سؤال 652 : شخصی یک چک 400 هزار تومانی را به ضمیمه یک کارتن نعلبکی و یک کارتن استکان به بنده می فروشد به ازاء 600 هزار تومان ، که مبلغ 150 هزار تومان آن را وجه نقد بگیرد و بقیه را به صورت اقساط سفته بگیرد و در سر رسید معین پول خود را دریافت نماید آیا معامله صحیح است ؟

جواب : در فرض مسئله در صورتی که چک نقد باشد ، خرید و فروش صحیح است .

تعویض طلا به طلا

سؤال 653 : همسرم انگشتر و دستبند و . . . طلا به اندازه معمول دارد ، در طول سال یکی دوبار به مناسبتها به طلافروشی مراجعه و تعویض می کند ، گاهی پول هم می دهیم و گاهی پول می گیریم برای تسویه زیادی یا کمی که به وجود می آید آیا این عمل از نظر شرعی اشکال دارد ؟

جواب : تعویض یا خرید و فروش طلا به طلا نباید زیادتر از مقدار دو طلا باشد و هر نوع زیادتی گرفته شود حرام است و معامله باطل ، ولو این که زیادی پول یا چیز دیگر باشد ، مگر این که طلا را بفروشد به پول نقد مثلاً و بعداً طلای دیگری با پول بخرد .

بیع فضولی

فروختن زمین بدون اجاره مالک