استفتاءات کتاب استفتاءات مرجع عالیقدر تشیّع حضرت آیه الله العضمی شاهرودی (دام ظله) صفحه 223

جواب : در صورتی که به عنوان مضاربه با شرکت یا غیر آن از قرار دادهای شرعی باشد و شرائط مراعات شود اشکال ندارد .

مخارج عامل

سؤال 676 : آیا جایز است عامل مخارج خود را در حضر و سفر از مال المضاربه صرف نماید ؟

جواب : عامل در سفر کرایه ماشین و امثال آن را می تواند از مجموع منافع حاصله مصرف نماید در صورتیکه سفر برای مضاربه باشد ، و اما مخارجی که جهت خوراک و پوشاک و امثال آن است را باید از مال خاص خودش خرج نماید ، و چنانچه از منافع حاصله خرج کرده باشد باید حین تقسیم منافع از سهم خودش حساب کند .

سود و زیان در مضاربه

سؤال 677 : اگر شخصی پولی را نزد کسی به عنوان مضاربه بگذارد و مقرر کند که مثلاً ماهی هر 100 هزار تومان 3 هزار تومان به عنوان سود دریافت کند و قرار بگذارند که ضرر هم از طرف عامل بخشیده شود حکم این سود چگونه است ؟آیا حرام است یا نه ؟

جواب : سود مضاربه باید بطور مشاع بین صاحب مال و عامل تعیین شود مثل نصف یا ربع و غیره ، نه بطور مقدار معین مثلا سه درصد اصل مال و امثال آن ، و اما ضرر و خسران شرعاً به عهده صاحب مال است ، حتی اگر در ضمن عقد شرط کند که ضرر و خسران به عهده عامل باشد اصل مضاربه باطل می شود ولی چنانچه عامل تعهد نماید که ضرر و خسران را از کیسه خودش تدارک و جبران نماید مانعی ندارد .

سؤال 678 : مبلغ نه میلیون تومان وجه نقد از شخصی به عنوان قرض الحسنه و مضاربه مشارکتی دریافت نموده تا ماهیانه به صورت تضمینی 4% سود مشارکت آن را به طور علی الحساب

به حساب وی واریز کنم ، این توافقنامه به مدت یکسال منعقد شده و مورد رضایت طرفین است ، آیا این معامله مباح است یا ربوی ؟

جواب : قرارداد باید تحت عنوان مضاربه تنظیم شود نه تحت عنوان قرض الحسنه و باید منافع و سود مضاربه را بطور مشاع تعیین نمایند مثل نصف یا دو سوم نه بطور مبلغ معین در هر ماه ، ولی بعد از قرار داد مضاربه بطور صحیح شما می توانید ماهانه علی الحساب مبلغی بابت سهم سود مشاع به شخص مذکور بدهید ، و در آخر مدت قرار داد کم یا زیادی سهم سود مشاع ایشان را تصفیه کنید و یا باهم مصالحه نمایید .