- پیشگفتار 1
- ویژگیهای قرآن 1
- قرآن پژوهی 1
- ویژگی های این نوشتار 1
- انگیزه قرآن 1
- قرآن و آموزه الهی 2
- وحی یا آموزه الهی 2
- کار برد قرآنی وحی 2
- وحی 2
- ویژگی های وحی 3
- وحی همگون انبیا 3
- حقیقت وحی 3
- مراحل آگاهی انسان 4
- تحلیل های ناسازگار از وحی 5
- تشخیص وحی 6
- راه های دریافت وحی 7
- نزول وحی 8
- معنای نزول 8
- گذری به آنچه گذشت 8
- توضیحات 8
- زمینه وحی فراگیر 8
- اولین آیه ها 9
- آغاز بعثت 10
- نزول قرآن در ماه رمضان 10
- توضیحات 10
- نزول دفعی , نزول تدریجی 11
- آخرین سوره 12
- نام گذاری سوره ها 12
- بررسی یک نکته 12
- فضای مکه 13
- فضای مدینه 13
- اسباب نزول 14
- شان نزول اختصاصی 14
- راه شناخت مکی و مدنی 15
- معیار مکی و مدنی 15
- سخنی با فخر رازی 15
- کار برد آیه در روایات 16
- توضیحات 16
- معنای اصطلاحی آیه 16
- معنای آیه 16
- توقیفی بودن حدود آیه ها 17
- آخرین آیه 18
- فایده شناخت آیه ها 18
- سخنی با سیوطی 18
- گذری بر مطالب این بخش 19
- دیدگاه ها 19
- تدوین و جمع قرآن 19
- توضیحات 23
- مرحله اول 23
- دیدگاه منتخب 23
- توضیحات 26
- مرحله سوم 26
- مرحله دوم 26
- دیدگاه علی (ع ) 28
- مروری بر گذشته 30
- دلیل تواتر 31
- استدلال به آیه های قرآن 31
- توضیحات 31
- پاسخ شبهات 31
- صیانت قرآن 31
- قرائت متواتر در قرآن 32
- اشاره 32
- رسول اللّه (ص ) و اختلاف قرائت 33
- ائمه (ع ) و اختلاف قرائت 34
- پدیده اختلاف قرائت 36
- توضیحات 38
- تواتر قرآن 38
- فقها اسلام و قرا سبع 39
- مروری به آنچه گذشته 41
- محکم و متشابه 41
- پیدایش این بحث 42
- عوامل ابهام واژه 43
- تفسیر متشابهات 45
- توضیحات 45
- چرا قرآن مشتمل بر متشابه است ؟ 46
- مروری بر آنچه در این بخش گذشت 47
- ناسخ و منسوخ 47
- شیوه های قانون گذاری و ابلاغ قانون 47
- موارد نسخ 49
- اعجاز قرآن 50
- اعجاز در سخن 50
- آنچه در این بخش گذشت . 50
- رمز اعجاز 52
- ابعاد اعجاز قرآن 55
- بخش اول :(زیبا سخن ) 55
- توضیحات 55
- توضیحات 55
- ویژگی های سخن 56
- الف ویژگی های حروف و واژه . 56
- ج ساختار جمله 57
- ب انتخاب اعراب 57
- سجع 60
- نمونه های دیگر 60
- ابعاد انسان 62
- بخش دوم :(سخن زیبا ابعاد معارف قرآن ) 62
- توضیحات 62
- قرآن و حقوق انسانی 64
- هوشیاری سیاسی و دفاعی 66
- اعجاز و دانش بشر 67
- امی بودن رسول اللّه (ص ) 69
- اشاره 69
- پیامبر و زبان قوم 72
- ویژگی های زبان قوم 73
- زبان قوم چیست ؟ 73
- ویژگی های زبان قرآن 75
- 1 مثال های قرآن 76
- بررسی شبهات 76
- 3 طرح آداب و رسوم 77
- 2 قسم و نفرین در قرآن 77
- 4 دانش مخاطب 78
- 5 رهنمود به واقعیتها 78
- 7 فضای سخن 79
- 6 جدال 79
- 8 شان نزول و طرح سؤال 80
- 9 تو صیف ها 81
- 10 قرآن وفرهنگ مردگرایی 82
- نگاهی به آنچه گذشت 83
- پی آمدهای بازتاب فرهنگ زمانه . 83
- 11 تسامح و مبالغه 83
- زبان دیگر قرآن 84
- توضیحات 84
- عترت (ع ) و زبان قرآن 84
- سبک شناسی و روشها 85
- روشها 85
- ضرورت سبک شناسی 85
- بررسی 87
- نگاهی دیگر 89
- مقام رفیع عترت (ع ) 92
- محورهای اتحاد قرآن و عترت (ع ) 92
- توضیحات 92
- عترت مفسر قرآن 93
- خلاصه آنچه گذشت 94
- فهرست منابع و مخذ. 95
گذری به آنچه گذشت
درباره وحی مطالبی چون مفهوم وحی , کاربرد قرآنی وحی , همگون بودن وحی انبیا و حقیقت وحی , ویژگی های مهم وحی که تعلیم فرادانش بشری و مصونیت از هرگونه خطا و تردید دارد و تحلیل صحیح وحی از زبان وحی طرح شد و نیز به تحلیل های غلط تدبیر عقلانی و یا مکاشفه عرفانی
و یا اندوخته های دانش انسانی اشاره شد که این برداشتها همه خلاف آیه هاقرآن و بدور از معارف اسلامی است و همه اینها ناسازگار بازبان و تحلیل قرآن می باشد و در بین سخن به این نکته اشاره شد که پیامبر در نبوت خودو وحی آسمانی تردید نمی کند و در تشخیص وحی نیاز به تایید دیگری ندارد و نیزشیطان راه نفوذ بر انبیا ندارد و هیچ گونه القاات شیطانی در عرصه وحی وجود ندارد تابا وحی اشتباه گرفته شود و افسانه هایی که در این رابطه داستان شده همگی بی پایه هستندکه باید از معارف زلال و اندیشه های برهانی وحی و اسلام زدوده شوند و در پایان راه های دریافت وحی اشاره شد و این نکته نیز توجه داده شد که وحی در سه مرحله ,گرفتن و نگه داری و ابلاغ مصون از تغییر و نسیان است تا سالم به گوش مردم برسد واتمام حجت شکل بگیرد به گمان این که این مقدار از بحث وحی که ارتباط با علوم قرآنی دارد,و فضای روشن و دیدگاه صحیحی در این راستا درافق فکری خواننده بازنموده باشد, این بخش را پایان می بریم .
نزول وحی
توضیحات
نزول وحی ,زمینه وحی فراگیر,آغاز رسالت رسول اللّه (ص ),اولین آیات نازل شده ,آخرین سوره نازل شده ,نام گذاری سوره ها,فضای مکه , فضای مدینه , اسباب نزول ,شان نزول اختصاصی , سوره های مکی و مدنی ترتیب سوره ها, معنای آیه توقیفی بودن آیه ها, فایده شناخت آیه ها, آخرین آیه ,از جمله بحث های این بخش می باشد.
معنای نزول
نزول به معنای فرودآمدن چیزی از بلندی می باشد وقتی چیزی جابجا شود و از بالابه پایین بیاید , می گویند فرود آمد و نازل شد ((46)) . نزول به دو شگل تحقق دارد : گاهی جسمی از بلندی فرود می آید مانند باران ازابرها نازل می شود که یک جسم جابجا شده و تغییر مکان داده است در این نوع از نزول که در اجسام تحقق دارد, به صورت (( تجافی )) است یعنی وقتی آن جسم به پایین فرودمی آید دیگر در جای اول نخواهد بود و نوع دیگری از نزول شکل می گیرد که در عین حال که در مرحله بالا تحقق دارد به پایین هم نزول می کند که به این نوع نزول ((تجلی ))گفته می شود که این نوع نزول در مجردات تحقق دارد در وحی نزول به شکل دوم یعنی تجلی است ,با این که حقایق قرآن در مرحله خودش تحقق دارد به صورت لفظ در آمده بر پیامبر متجلی می شود قرآن یک مرحله از وجود دارد که در نزد خدای سبحان است :(وانه فی ام الکتاب لدینا لعلی حکیم )((47)), ((قرآن در ام الکتاب در نزد ماست که بلندمرتبه و حکیم است )). قرآن نازل می شود
یعنی از آن مرحله تنزل نموده به صورت لفظ عربی در می آید تادر فکر رس همگان در آید:(انا انزلناه قرآنا عربیا لعلکم تعقلون )((48)), ((ما قرآن را به صورت لفظ عربی نازل کردیم تا شاید شما در آن تعقل کنید)). به نوعی که رسول اللّه (ص ) صدای تلفظ قرآن را می شنود و بر مردم ابلاغ می کند.