منتخب مناسک حج مطابق با فتوای حضرت آیه‌الله‌العظمی امام خمینی با حواشی مراجع معظم تقلید صفحه 58

قربانی

[118 م]- در هدی چند چیز معتبر است و باید مراعات شود:

اول- آنکه اگر شتر باشد سن آن کمتر از پنج‌سال نباشد و داخل در شش سال شده باشد و اگر گاو است بنابر احتیاط (1) 1 واجب، کمتر از دو سال نباشد و داخل در سه سال شده باشد و همچنین در بز کمتر از سن گاو نباشد (2) 2 و در میش به احتیاط (3) 3 واجب کمتر از یک‌سال نباشد و داخل در سال دوم شده باشد.

دوم- باید صحیح باشد، پس حیوان مریض (4) 4 کافی نیست، حتی مثل کچلی بنابر احتیاط.

سوم- باید خیلی پیر نباشد. (5) 5

چهارم (6) 6- باید تام الأجزاء باشد و ناقص کافی نیست. پس اگر واضح

1- - آیة آیه‌الله فاضل: اگر گاو داخل در سال دوم شده باشد کفایت می‌کند ولی بهتر است‌کمتر از دو سال نباشد و همچنین است اگر قربانی بز باشد و اگر میش باشد کمتر از یک سال هم کفایت می‌کند ولی احتیاط مستحب است که کمتر از یکسال نباشد.

2- - آیة آیه‌الله بهجت، آیة آیه‌الله سیستانی: بنابر احتیاط واجب.

3- - آیات عظام تبریزی، خویی، سیستانی: گوسفند بایستی هفت ماهش تمام و وارد ماه هشتم باشد و کمتر از آن کافی نیست و احتیاط این است که یک سالش تمام و در سال دوم داخل شده باشد.

آیة آیه‌الله گلپایگانی: و در میش به احتیاط کمتر از ....

4- - آیات عظام تبریزی، خویی، سیستانی: احوط اولی این است که مریض نباشد.

آیة آیه‌الله فاضل: بنابر احتیاط واجب باید صحیح باشد.

آیة آیه‌الله گلپایگانی، متعرض این حکم نشده‌اند.

5- - آیات عظام تبریزی، خویی، سیستانی: احوط اولی آن است که خیلی پیر نباشد یعنی مغز استخوانش آب نشده باشد.

آیة آیه‌الله خامنه‌ای: پیر نبودن قربانی شرط نیست.

آیة آیه‌الله فاضل، آیة آیه‌الله مکارم: بنابر احتیاط واجب.

6- - آیات عظام تبریزی، خویی، سیستانی: باید تام‌الاعضاء باشد پس کافی نیست‌کور (هر چند یک چشم باشد) و لنگ و گوش بریده و آن که شاخ داخلش شکسته است و مانند آن.