احکام صیادان و ماهی فروشان صفحه 8

1- سوره نحل آیه 14

2- سوره اعراف آیه 163 .

3- در روایات آمده که این آیه درباره قومی از بنی اسرائیل نازل شده است که در ساحل دریا - که ممکن است دریای احمر در کناره سرزمین فلسطین باشد- در بندر «ایله» - که اکنون به بندر ایلات است - زندگی می کردند . بدیهی است جمعیتی که کنار دریا زندگی می کنند، قسمت مهمی از تغذیه و درآمدشان از طریق صید ماهی باشد. خدا به آنان دستور داده بود در روز شنبه صید نکنند.ماهیان در روز شنبه احساس امنیت می کردند و به ساحل نزدیک می شدند، اما در روزهای دیگر که صیادان در تعقیب آنها بودند در اعماق آب فرو می رفتند این موضوع ، جنبه طبیعی داشته یاجنبه الهی، وسیله ای بود برای آزمایش این قوم. صیادان ، نخست دست به حیله به اصطلاح شرعی زدند و کنار دریا حوضچه هایی درست کردند و راه آن را به دریا گشودند. و آنان در روزهای شنبه ، راه حوضچه ها را باز می کردند، تا ماهیان وارد آنها شوند. آنان هنگام غروب ، راه حوضچه ها به دریا را می بستند و در روز یکشنبه به صید ماهی می پرداختند و می گفتند: خداوند به ما دستور داده است در روز شنبه ماهی صید نکنید، ما هم در روز شنبه، ماهی صید نکردیم؛ بلکه تنها آنها را در حوضچه ها محاصره کردیم. تفسیر نمونه ، ج 6 ، ص 418 .

و از آنجایی که خواص و فوائد ماهیان، بیش از پیش آشکار شده آن را از بزرگ ترین منابع غذایی به شمار آورده است.

اسلام برای همه ابعاد زندگی انسان ها اعم از فردی، اجتماعی، اقتصادی و غیره احکامی را صادر کرده که صید ماهی و خرید و فروش آن، از جمله آن احکام است. احکامی که از حقوق این دسته از آبزیان حکایت می کند و فرا گرفتن آن بر هر صیادی لازم است.

حکم فقهی

«بر هر کسی که خودش به تجارت و سایر انواع کسب