- پیشگفتار 1
- سخن آغازین 3
- پیشینه بحث 5
- شرط اتحاد افق 11
- بررسی و نقد دلیل اول: دلایل اعتباری 15
- دلایل شرط نبودن اتحاد افق 15
- اشاره 15
- اشاره 15
- جواب: 16
- توضیح: 17
- بررسی و نقد دلیل دوم: روایات 22
- اشاره 33
- دلیل اول: آیات 33
- دلایل شرط بودن اتحاد افق 33
- دلیل دوم: روایات 38
- ثبوت اوّل ماه قمری با حکم حاکم شرع جامع الشرایط 42
- اشاره 42
- دوم؛ ولایت عامه فقیه: 43
- نخست؛ ولایت مطلقه فقیه: 43
- سوم؛ ولایت فقیه در امور حسبیه: 44
- دلایل قائلان به عدم نفوذ حکم حاکم 46
- 1.اطلاق روایات 46
- اشاره 46
- 2.اخبار 47
- 3.اصل 48
- 4.ظن 48
- 1.روایات عام 50
- دلایل قائلان به نفوذ حکم حاکم 50
- اشاره 50
- 2.روایات خاص 56
- 3.عقل 58
- 5 و4. اجماع و سیره 59
- جمع بندی 64
- دلایل مطلب: 66
- رؤیت هلال با ابزار نجومی: 66
- اشاره 66
- استفتائات رؤیت هلال ماه 72
- منابع 74
- اشاره 74
- آثار و تالیفات 75
ص: 9
پیشینه بحث
مسأله ای که در این رساله بحث میشود (شرط بودن اتحاد افق در ثبوت اول ماه یا عدم اعتبار اتحاد افق برای ثبوت اول ماه در سایر مکان ها) از جمله مسایل مستحدثه(1) نیست، بلکه حدود هزار سال پیش شیخ طوسی در کتاب مبسوط، آن را عنوان کرده، البته پیش از ایشان کسی به این مسأله نپرداخته، بلکه پس از وی نیز تا زمان علامه; مسأله مورد غفلت و مسکوت عنه بوده، تا این که در کتاب تذکره و منتهی این فرع را مطرح کرد؛ بعد از ایشان بحث تا زمان ما در بین فقها متداول است.
در دوره معاصر این مسأله بیش تر مورد توجه قرار گرفته، علت توجه افزون تر علمای معاصر به این موضوع، فراوانی ارتباطات و وسایل انعکاس اخبار سرزمین های مختلف در کم ترین زمان