احکام و حقوق کودکان در اسلام برگرفته از موسوعه احکام الاطفال و ادلتها جلد 1 صفحه 241

ص:254

1- (1) الکافی 27:6، ح 2.
2- (2) علل الشرایع 219:2، باب 273؛ وسائل الشیعه 425:21، باب 44، من ابواب احکام الاولاد، ح 21.
3- (3) نگاهی دیگر به حقوق فرزندان از دیدگاه اسلام: 97.
4- (4) ر. ک: النهایه: 501؛ السرائر 646:2.
5- (5) مختلف الشیعه 303:7، مسأله 215؛ الإنتصار: 406.
6- (6) شرائع الاسلام 344:2؛ جواهر الکلام 264:31؛ کشف اللثام 528:7؛ تفصیل الشریعه (کتاب النکاح): 536.

امام صادق علیه السلام فرموده است: پیامبر صلی الله علیه و آله حسن و حسین علیهما السلام را در روز هفتم نام گذاری کرد و نام حسین علیه السلام را از حسن علیه السلام بر گرفت و از طرف هر یک، گوسفندی عقیقه کرد. «سَمّی رَسوُلُ اللهِ صلی الله علیه و آله حَسَناً و حُسَیْناً علیهما السلام یَوْمَ سابِعِهِما وَعَقَّ عَنْهُما شاهً شاهً».(1)هم چنین فرموده است: هر نوزاد در گرو عقیقه ای است که از طرف او انجام می شود.

«کُلُّ مَوْلُودٍ مُرْتَهَنٌ بِالْعَقِیقَهِ».(2)در روایت دیگری فرموده است: عقیقه واجب تر از قربانی است.

«وَالْعَقیِقَهُ أَوْجَبُ مِنَالأَضْحِیَّهِ»(3). مقصود از ارتهان و وجوب در این روایات تأکّد استحباب است.(4)

7- شرایط عقیقه

در مورد عقیقه در کتب فقهی مسائلی مطرح و برای آن شرایطی ذکر نموده اند که مهم ترین آن ها بدین قرار است:

1 - بهتر است عقیقه در روز هفتم ولادت باشد: «اَلْعَقیِقَهُ یَوْمَ السّابِعِ».(5)البتّه انجام آن بعد از هفت روز نیز منعی ندارد، بلکه مستحب است کسی که بعد از تولّد از طرف او عقیقه نشده، هرگاه توانست خودش انجام دهد،(6) هر چند در سنین پیری باشد.(7) در روایات آمده است، پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله بعد از آن که به مقام نبوّت نایل شدند از طرف خود عقیقه انجام دادند.(8)

2 - عقیقه برای نوزاد پسر و دختر هر دو سفارش شده است و در این حکم هر دو مساویند،(9) ولی مستحب(10) است برای نوزاد دختر حیوان ماده و برای نوزاد پسر حیوان نر عقیقه شود.(11)