احکام و حقوق کودکان در اسلام برگرفته از موسوعه احکام الاطفال و ادلتها جلد 1 صفحه 281

ص:294

1- (1) یعنی نیازمند ارائه دلیل نمی باشد. ر. ک: النهایه: 505، شرائع الإسلام 341:2، قواعد الاحکام 99:3، ریاض المسائل 109:12.
2- (2) مسالک الأفهام 380:8.
3- (3) ر. ک: جواهر الکلام 232:31.
4- (4) سید حسن امامی، حقوقی مدنی 161:5.
5- (5) شرح مفهوم و شرایط لعان در آینده خواهد آمد.
6- (6) تفصیل الشریعه (کتاب النکاح): 515.
7- (7) تحریر الوسیله 308:2، مهذّب الاحکام 240:25.

2 - حضانت و نگهداری و تربیت اطفال.

3 - ولایت قهری پدر و جدّ پدری.

4 - الزام به انفاق، به اعتبار قرابت.

5 - توارث بین طفل و پدر و مادر و خویشاوندان آن ها که شرح هر کدام از آن ها مجال بیشتری را می طلبد و تحقیق در آن ها از مقصود این کتاب خارج می باشد، به علاوه برخی از این عناوین پیش تر بحث شده و برخی دیگر در خلال مباحث آینده خواهد آمد.

12- چند فرع فقهی در ارتباط با نسب کودک

فرع اوّل:

اگر از تاریخ نزدیکی زن با شوهر تا زمان تولّد طفل کم تر از شش ماه یا بیش تر از حداکثر مدّت حمل (طبق نظریه ای که در مباحث قبل اختیار گردید) بگذرد و ثابت شود، با احتساب مدّت حمل و توجّه به اقّل و اکثر، طفل منتسب به مرد اجنبی (زانی) است، دراین صورت کودک از آنِ او خواهد بود و به نظر برخی از فقیهان مانند: شیخ طوسی(1) ، شیخ مفید(2) و بعضی دیگر(3) ، برای زوج جایز است طفل را از خود نفی نماید. در مقابل، بعضی دیگر مانند: ابن ادریس(4) و علامه(5) و محقّق حلّی(6) و دیگران(7) ، معتقدند بر زوج واجب است او را از خود نفی نماید. از معاصرین نیز امام خمینی(8) و فاضل لنکرانی(9) و سید سبزواری(10) این قول را پذیرفته اند.