احکام و حقوق کودکان در اسلام برگرفته از موسوعه احکام الاطفال و ادلتها جلد 1 صفحه 368

ص:381

گفتار دوّم: احکام فقهی شیر دادن به نوزاد (رضاع)

الف: وجوب شیردادن مادر به نوزاد

رضاع و رضاعه (با فتح وکسر راء) اسم است و به معنی شیردادن به نوزاد(1) می باشد و مادری که شیر می دهد را مرضعه(2) نامند.

شیر دادن مادر به نوزاد باید بعد از تولّد شروع شود و کودک نباید از خوردن آن، به ویژه در روزهای اوّل محروم گردد.

در روزهای اوّل زایمان، شیرِ زرد رنگ غلیظی که آن را در عربی «اللبأ» و در فارسی «آغوز» می نامند و به بیان علمی «کلستروم» نامیده می شود، در پستان ترشّح می گردد که برای کودک بسیار مفید است.

برخی از فقها مانند علامه(3) و شهید اوّل،(4) خوراندن این شیر را بر مادر واجب دانسته اند. به نظر این دسته از فقیهان، نوزاد بدون شیر «آغوز» زنده نمی ماند و یا قوّت نمی یابد(5) و برخی آن را مقید به سه روز نموده و گفته اند بر مادر واجب است که پس از ولادت نوزاد تا سه روز او را شیر «آغوز» دهد. ولی از ظاهر کلمات اهل لغت به دست