احکام و حقوق کودکان در اسلام برگرفته از موسوعه احکام الاطفال و ادلتها جلد 1 صفحه 412

ص:425

1- (1) تفسیر التبیان 243:5؛ مجمع البیان 74:5.
2- (2) سوره آل عمران 186:3.
3- (3) جامع أحادیث الشیعه 33:8، ح 3.
4- (4) الکافی 545:3، ح 3؛ وسائل الشیعه 215:9، باب 2 من ابواب المستحقین للزکاه، ح 4.
5- (5) جواهر الکلام 538:15؛ مستمسک العروه الوثقی 435:9.

از فقها در این باره رعایت احتیاط را لازم دانسته اند.(1) در بعضی از روایات نیز بر این مسأله تأکید شده است، مانند آن که از امام صادق علیه السلام سؤال شده، برای چه کسانی حلال است زکات فطره بگیرند و مصرف نمایند؟ فرموده است: کسی که چیزی برای مصرف در اختیارندارد. «قالَ: لِمَنْ لا یَجِدُ»(2). در روایت دیگری نیز فرموده است: «مَنْ لا یَجِدُ شَیْئاً»(3).

د: انواع کفّارات

-4

1. کفّاره ظهار(5)

در قرآن آمده است: کسانی که نسبت به همسران خود ظهار می کنند (به همسرانشان می گویند: أَنْتَ علّی کظهر أمّی. یعنی تو نسبت به من به منزلۀ مادرم هستی). سپس به گفته خود باز می گردند (از گفته خود نادم و پشیمان می شوند) باید پیش از آمیزش جنسی، آن ها با هم برده ای آزاد کنند... و هر کس توانایی بر آزادی برده نداشته باشد، باید دو ماه پی در پی قبل از آمیزش جنسی روزه بگیرد و از آنجا که بسیاری از مردم قادر به انجام کفّاره دوّم یعنی دو ماه متوالی روزه نیستند، جانشین دیگری برای آن ذکر شده است، می فرماید: و هرگاه کسی نتواند دو ماه متوالی روزه بگیرد، باید شصت مسکین را اطعام کند، (فَمَنْ لَمْ یَسْتَطِعْ فَإِطْعامُ سِتِّینَ مِسْکِیناً ).(6)