احکام و حقوق کودکان در اسلام برگرفته از موسوعه احکام الاطفال و ادلتها جلد 2 صفحه 130

ص:145

1- (1) مختلف الشیعه 256:3.
2- (2) ایضاح الفوائد 243:1.
3- (3) جامع المقاصد 82:3.
4- (4) مسالک الافهام 15:2؛ ریاض المسائل 396:5.
5- (5) مختلف الشیعه 256:3.
6- (6) ر. ک: مستند الشیعه 337:1.

ج: دیدگاه سوم که بین فقها مشهور است و قویتر هم به نظر میرسد و بسیاری از فقیهان، اعمّ از متقدّمین(1) و متأخرین(2) و معاصرین(3) به آن معتقدند، این است که روزه در حق کودک مستحب است و در صورتیکه با نیّت انجام شود، صحیح و شرعی است.

آیت الله فاضل لنکرانی در این باره مینویسد: «بلوغ، شرط وجوب روزه میباشد نه صحّت و استحباب آن، بنابراین روزه کودک صحیح است، زیرا عبادات وی مشروع میباشد».(4)

2- ادلّه استحباب روزه برای کودک

علاوه بر ادلّه ای که به طور عام بر مشروعیّت عبادات کودک دلالت دارد و بعضی از آنها در گفتار اوّل از همین بخش مورد اشاره قرار گرفت، روایات بسیاری از ائمّه معصومین علیهم السلام رسیده که به طور خاص بر استحباب روزه در حق کودک دلالت دارد. در ادامه به چند نمونه از آن اشاره میشود:

الف: در روایت معتبره، اسحاق بن عمّار از امام صادق علیه السلام نقل میکند که فرموده است:... آنگاه که کودک توان و قدرت روزه گرفتن را دارد، واجب است روزه بگیرد. «... وَإِذا أَطاقَ الصَّوْمَ وَجَبَ عَلَیْهِ الصِّیامُ».(5)مقصود از روزه در این روایت، روزه ماه رمضان است و کلمه «وَجَبَ» در آن بر معنی لغوی، یعنی «ثبوت» حمل میگردد و چون کودک مکلّف نیست، با استناد به این روایت، استحباب روزه برای وی ثابت میگردد، مشروط به این که توان انجام را داشته باشد.