احکام و حقوق کودکان در اسلام برگرفته از موسوعه احکام الاطفال و ادلتها جلد 2 صفحه 230

ص:245

1- (1) المبسوط 288:2؛ شرائع الاسلام 112:2؛ قواعد الاحکام 162:2؛ تذکره الفقهاء 436:14؛ مجمع الفائده والبرهان 305:9.
2- (2) همان.
3- (3) در مورد کمال «محال علیه» اختلاف نظر وجود دارد؛ همان منابع قبل.
4- (4) مجمع الفائده والبرهان 309:9.
5- (5) مسالک الافهام 214:4؛ الروضه البهیه 136:4؛ مهذب الاحکام 302:20.
6- (6) تفصیل الشریعه؛ کتاب المضاربه... الحواله والکفاله: 381.
7- (7) ر. ک: مجمع الفائده والبرهان 308:9؛ موسوعه احکام الاطفال وادلتها 247:6.

6- حواله در حقوق مدنی

اطراف عقد حواله باید دارای اهلیّت برای معامله باشند، زیرا در عقد حواله هر یک از «محیل» و «محتال» و «محال علیه» تصرّف در اموال خود مینمایند و طبق مواد 210 تا 212 قانون مدنی آنها باید عاقل و بالغ و رشید باشند، در غیر این صورت حواله باطل است.(1)

7- مفهوم کفالت در لغت و اصطلاح

کفالت در لغت عرب اسم مصدر است و به معنی ضمان و تعهّد به کار میرود. از حیث لغت واژه کفالت اعمّ از ضمان است به طوری که اگر متعلق آن مال باشد، یعنی گفته شود: «تکفلت المال» معنای ضمان خواهد داشت و چنان چه متعلّق آن نفس واقع شود و گفته شود: «تکفلت النفس» در معنی کفالت به کار گرفته میشود.(2) و در فرهنگ فارسی کفالت به معنای عهده داری، سرپرستی و نگهداری به کار میرود.(3)

در اصطلاح فقهی برخی آن را تعهّد به نفس معنی کرده اند، این گونه که به موجب آن کفیل متعهّد میشود «مکفول» را که نسبت به «مکفول له» متعهّد و بدهکار است برای متعهّدله حاضر نماید.(4)

گروهی نیز آن را عقدی دانسته اند که به منظور تعهّد به نفس تشریع شده است.(5) بنابراین کفالت در حقیقت عقدی است که اثر آن التزام و تعهّد شخص ثالث است نسبت به حاضر نمودن بدهکار و تسلیم وی به طلبکار، هرگاه که او را بخواهد.(6) به این معنی که شخص ثالث به سود متعهّدله، ملتزم میشود که متعهّد و بدهکار وی را برای او حاضر کند.(7)