مکاسب محرمه: درس های خارج فقه حضرت آیه الله حاج شیخ محمدجواد فاضل لنکرانی دام ظله جلد دوم صفحه 257

ص:260

فصل ششم: بیع مطلق متنجّسات

اشاره

شیخ اعظم قدس سره دربارۀ بیع سایر متنجّسات (غیر از روغن) می نویسد:

ثمّ لو قلنا بجواز البیع فی الدهن لغیر المنصوص من الإنتفاعات المباحه فهل یجوز بیع غیره من المتنجّسات المنتفع بها فی المنافع المقصوده المحلّله کالصبغ والطین و نحوهما؟ أم یقتصر علی المتنجّس المنصوص وهو الدهن غایه الأمر التعدّی من حیث غایه البیع إلی غیر الإستصباح؟ إشکالٌ؛(1) سپس اگر بیع روغن را برای انتفاعات مباح غیر منصوص، جایز بدانیم، آیا بیع سایر متنجّسات که از آنها برای منافع حلال، مانند رنگ آمیزی و گل کاری استفاده می شود نیز جایز است؟ یا باید بر متنجّس مخصوص (روغن) اکتفا کرد و فقط از حیث غایت بیع، به غیر استصباح تعدّی نمود [نه از حیث متعلّق بیع]؟ این مسئله، مشکل است.

در این فصل سؤال این است که آیا خرید و فروش سایر متنجّس ها به لحاظ منافع حلالی که دارند، مانند خرید و فروش روغن متنجّس، جایز است یا خیر؟ آیا این که در روایات فقط روغن متنجّس، استثنا شده است، ظهور در این دارد که شارع مقدّس