مکاسب محرمه: درس های خارج فقه حضرت آیه الله حاج شیخ محمدجواد فاضل لنکرانی دام ظله جلد دوم صفحه 446

ص:449

محو کنم. تا آن جا که فرمود: خرید و فروش و پول و تجارت آلات موسیقی حرام است.

تاکنون بارها گفته شده که برخلاف نظر برخی از بزرگان، واژۀ «حرام» بر حرمت وضعی دلالت ندارد؛ بلکه ظهور در حرمت تکلیفی دارد و به ملازمۀ عرفی از این حرمت تکلیفی، حرمت وضعی هم فهمیده می شود.

«مزامیر» جمع «مزمار» به معنای «نی» است. «معازف»، جمع «عزف» است. ابن اثیر در معنای «عزف» نوشته: «العزف: اللّعب بالمعازف وهی الدفوف وغیرها ممّا یضرب بها»؛(1) یعنی سازهای ضربی، مثل دف و غیر دف که زده می شود را «عزف» می گویند.

در بعضی از کتب لغت «عزف» را به معنای صوت قرار داده اند(2) و بنا بر این معنا، «معازف» یعنی آلاتی که «یُضرب فیها أو بها و توجد منها الأصوات المطربه؛(3) آلاتی که از آنها صداهای طرب انگیز درمی آید، مانند دف و بعضی آلات دیگر».

این روایت به لحاظ سند، معتبر نیست.

2- اجماع

گفتیم که در این مسئله، علاوه بر اجماع فقهای امامیّه، فقهای عامّه نیز اجماع دارند و در کتاب مجمع الفائده والبرهان، ریاض المسائل و نیز در مستند الشیعه محقّق نراقی قدس سره هم نقل اجماع شده است.(4)

لیکن با توجّه به این که دلایل دیگری مثل آیات و روایت، در این باب موجود است، این اجماع از نوع اجماع مدرکی است و اعتبار ندارد.