بررسی فقهی بلوغ دختران صفحه 121

ص:138

شک در سن دختر کشف از بلوغ می کند؟ این اشکال تفصیلاً در جای خود مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

2. فعلیت خروج منی

خصوصیت دیگری که مورد بحث واقع شده این است که ثبوت تکلیف به واسطۀ خروج منی منوط به فعلیت آن است یا استعداد آن؟ البته این مسئله در کتب فقهی به بیان های مختلف مطرح شده؛ از جمله آن که آیا در مورد این علامت انفصال حسی معتبر است یا خیر و یا این که صرف حرکت منی از محل خود کفایت می کند یا الزاماً باید منتهی به خروج از فرج و ذکر شود؟

ممکن است گفته شود استعداد خروج منی اعم است از حرکت منی از محل خود و غیر آن؛ زیرا چه بسا شخصی استعداد خروج منی را پیدا کند ولی منی حتی از محل خود حرکت نکند. البته در عبارات فقها به درستی این تعابیر از یکدیگر تفکیک نشده و بعضا خلطهایی نیز صورت گرفته ولی مراد از استعداد معنای اعم آن نیست، چنان چه این مطلب در پاسخ به ادله معلوم خواهد شد. به هر حال در این مسئله دو قول وجود دارد:

قول اول

جمعی بر این عقیده اند که صرف استعداد خروج منی کفایت می کند و انفصال حسی لازم نیست. بر این ادعا چند دلیل اقامه شده است.(1)