بررسی فقهی بلوغ دختران صفحه 277

ص:294

باشد، چنان چه معمولاً در گذشته سن افراد مجمهول بود، با ظهور نشانه های طبیعی (حیض و احتلام) حکم به بلوغ او از همین زمان می شود نه آن که این نشانه ها کاشف از بلوغ او در گذشته باشد، به این جهت که یقین به تحقق 9 سالگی پیدا می کند؛ زیرا این امور پس از 9 سالگی محقق می شوند؛ به عبارت دیگر گویا شارع دو ضابطه ارائه داده: یکی برای آن ها که از سن خویش آگاهی دارند که برای این گروه 9 سالگی معیار است. دیگری برای آن ها که از سن خویش اطلاع دقیقی ندارند که برای این گروه بلوغ جنسی ملاک است و با تحقق نشانه های طبیعی آن تکالیف ثابت می شوند.

بررسی اشکالات راه حل برگزیده

اشکال اول

اشاره

این جمع تبرعی است و شاهدی از روایات بر این جمع وجود ندارد؛ زیرا در هیچ یک از روایاتی که مسئلۀ سن را مطرح کرده، قید علم و آگاهی به سن وارد نشده تا گفته شود 9 سالگی برای کسانی جعل شده که از سن خویش آگاهی دارند و حیض و احتلام برای کسانی که مجهول السن هستند. ولی اگر بگوئیم 9 سالگی ملاک بلوغ است و حیض و احتلام برای مجهول السن کاشف از سبق بلوغ می باشد، دیگر این اشکال وارد نیست؛ چون طبق این بیان 9 سالگی مطلقاً ملاک بلوغ بوده و دیگر مقید به صورت آگاهی از سن نیست، لکن چون حیض و احتلام متأخر از 9 سالگی محقق می شوند، با تحقق آن ها در مورد کسانی که از سن خویش آگاهی ندارند، حکم به سبق بلوغ می شود.