بررسی فقهی بلوغ دختران صفحه 30

ص:47

1- (1) اقرب الموارد، ج 1، ص 405.
2- (2) همان.
3- (3) مجمع البحرین، ج 3، ص 50.
4- (4) قواعد الاحکام، ج 2، ص 133.

محقق حلی دربارۀ معنای رشد می فرماید:

«الرشد وهوان یکون مصلحا لماله»؛(1)

«رشد یعنی آن که شخص نسبت به مالش مصلح باشد».

شهید ثانی در مسالک در ذیل قول ماتن می فرماید:

«لیس مطلق الاصلاح موجبا للرشد بل الحق ان الرشد ملکه نفسانیه تقتضی اصلاح المال وتمنع من افساده وصرفه فی غیر الوجوه اللائقه بافعال العقلا»؛(2)

«مطلق اصلاح موجب رشد نیست، بلکه حق آن است که رشد ملکه ای نفسانی است که مقتضی اصلاح مال بوده و مانع از بین بردن و صرف آن در غیرمصارف عقلایی می شود».

با توجه به مطالب مذکور معلوم می گردد بین آن چه لغویین در مورد معنای رشد گفته اند و بین آن چه از فقها در تفسیر کلمه رشد وارد شده، تنافی نیست؛ زیرا رشد نزد لغویین عبارت از مطلق اصلاح ولی نزد فقها اصلاح خاص می باشد، چنان چه صاحب جواهر به این امر اشاره نموده است.(3) ایشان ضمن نقل برخی از تعاریف در مورد رشد و تأکید بر عرفی بودن معنای آن می گوید: مبنای بزرگان در مورد چنین الفاظی این است که اقدام به تحدید و تعریف تام نمی کنند و وجه آن هم اعتماد و اتکال بر عرف است.(4)