بررسی فقهی بلوغ دختران صفحه 84

ص:101

1- (1) جواهر الکلام، ج 26، ص 8.
2- (2) وسائل، ج 14، ص 209، باب 16 از ابواب عقد النکاح و اولیاء العقد، ح 9.
3- (3) وسائل، ج 1، ص 30، باب 4 از ابواب مقدمه العبادات، ح 2.

روایت در عداد بقیه امور ذکر شده، در حالی که کمتر کسی به آن فتوا داده و خود صاحب مفتاح الکرامه نیز آن را نپذیرفته است. شاید وجه آن هم تأخر رویش موی صورت از بلوغ باشد. به علاوه از این مطلب نمی توان کیفیت دلالت انبات بر بلوغ را استفاده کرد بلکه اصل دلالت بر بلوغ ثابت می شود.

قول دوم

گروه دیگری از فقها انبات را دلیل بر سبق بلوغ و کاشف از تحقق آن در زمان سابق می دانند. شهید ثانی در مسالک می گوید: «مشهور این است که انبات دلیل بر سبق بلوغ است».(1)

صاحب جواهر نیز از بسیاری از کسانی که صاحب مفتاح الکرامه قول اول را به آن ها نسبت داده، نقل می کند که آن ها نیز انبات را کاشف از سبق بلوغ می دانند. علامه، محقق کرکی، فخر المحققین، محقق عاملی قائل به این قول می باشند.

شهید ثانی برای اثبات این مطلب که انبات دلیل بر سبق بلوغ است سه دلیل اقامه کرده(2) و یک دلیل نیز صاحب جواهر به آن اضافه نموده است.(3) پس مجموعاً چهار دلیل بر این قول اقامه شده است.

دلیل اول

در قرآن و روایات، احکام معلق بر حُلم و احتلام شده است. پس اگر انبات بنفسه بلوغ بود دیگر وجهی برای اختصاص وجود نداشت و