مناسک حج آیت الله العظمی بروجردی صفحه 25

و می باید کمال ملاحظه بکند در هر مرتبه که می رود که حجر را ببوسد یا دست بمالد ارکان را یا خود را به مستجار بساید آن جا را نشان کند و چون این عمل را به جا آورد باز به جای خود رود و از آنجا روانه شود تا زیاده و کم در طواف حاصل نشود.

(مسأله 1)

و اگر کسی این نماز (43) را فراموش کند هر وقت که متذکّر شود به جا آورد در مقام و اگر در مقام ممکن نشود در سایر مواضع مسجد الاقرب فاالأقرب به مقام و ظاهر این است که اعاده آنچه به جا آورده از سعی و غیره لازم نباشد اگر چه احوط اعاده ان است و بعضی متفرّع کرده اند بر اعتبار ترتیب ما بین نماز طواف و ما بین افعال لاحقه آنکه کسی که واجبات نماز را از قرائت و غیرها نداند عمره او باطل است و هم چنین حجّ او پس بری الذمّه نخواهد شد از حجّهالاسلام لهذا بر مکلّف لازم است در جمیع اوقات خصوصاً در وقت اراده حجّ بیت الله الحرام به تصحیح نماز خود و اگر ممکن شود نماز طواف را در مقام به جماعت کند ولی در اکتفا کردن به جماعت اشکال است و احوط ایتان به فراداست نیز

(مسأله 2)

و اگر دشوار باشد از برای شخص ناسی برگشتن به مسجد پس به جا بیاورد آن را در هر مکانی که متذکّر شود هر چند در بلد دیگر بوده باشد و احوط آن است که برگردد به حرم اگر دشوار نباشد و آن را به جا آورد و بعضی در صورت تعذّر برگشتن به مقام استنابه را لازم دانسته اند بنا بر این احوط جمع است میانه قضای آن در هر جا که متذکّر شود و گرفتن نایب که آن را در مقام به جا آورد و اگر به میرد واجب است بر ولیّ قضاء مثل باقی نمازی که از میّت فوت شده و مستحبّ است در نماز طواف آنکه

در رکعت اوّل بعد از حمد سوره توحید و در رکعت دوم سوره جحد بخواند و چون از نماز فارغ شود حمد و ثنای الهی به جا آورد و صلوات بر محمّد و آل محمد بفرستد و طلب قبول از خداوند عالم نماید و بگوید:

«أللّهُمّ تَقَبّلْ مِنّی وَ لا تَجْعَلْهُ آخِرُ الْعَهْدِ مِنّی. ألْحَمْدُ للّهِ بمَحامِدِهِ کُلّها عَلی نَعْمائِهِ کُلّها حَتی یَنْتَهِی الْحَمْدُ إلی ما یُحِبّ وَ یَرْضی أللّهُمّ صَلّ عَلی مُحَمّدٍ وَ آلِ مُحَمّدٍ وَ تَقَبّلْ مِنّی وَ طَهّرْ قَلْبِی وَ زَکّ عَمَلی».

و در بعض روایاتست آنکه بگوید:

«أللّهُمّ ارْحَمْنِی بِطاعَتی اِیّاکَ وَ طاعَتی رَسُولِکَ (ص) أللّهُمّ جَنّبْنِی أنْ أتَعَدّی حُدُودَکَ وَ اجْعَلْنِی مِمّنْ یُحِبّکَ وَ یُحِبّ رَسُولَکَ (ص) وَ مَلائِکَتَکَ وَ عِبادَکَ الْصّالِحِینَ».

پس به سجده رود و بگوید: