مناسک حج : مطابق با فتاوای حضرت آیه الله العظمی امام خمینی (ره) و مراجع معظم تقلید صفحه 422

كمك آن به جمره برسد، كافی نیست، ولی اگر سنگ در بین راه به جایی بخورد و كمانه كند و به جمره برسد، ظاهراً كافی است.

شرایط رمی و سنگ رمی‌

رمی هفت سنگ‌

چهارم- عدد سنگ ریزه‌ها، باید هفت باشد.

زیادتر رمی كردن‌

1008- اگر شخصی از اول، قصد زیادتر از هفت داشته باشد، رمی صحیح نیست و باید آن را اعاده كند؛ ولی اگر بعد از تمام شدنِ هفت سنگریزه- كه به قصد هفت بوده- اضافه زده، ضرر ندارد. 1009- اگر به تصوّر عدم صحت رمی، بیش از هفت عدد احتیاطاً رمی كرده، مانع ندارد؛ و چنانچه شك نداشته و قصد زیاده هم نداشته، صحیح است؛ هرچند در این صورت، احتیاط مطلوب است.

تدریج در رمی‌

پنجم- پرتاب سنگها باید بتدریج و یكی یكی صورت گیرد و با رعایت این وصف، اگر بعضی از سنگ‌ها فرضاً با هم به جمره اصابت كنند، مانع ندارد؛ ولی اگر همه یا چند عدد را با هم بیندازد، مجموعاً یك رمی محسوب می‌شود اگر چه با هم به جمره نرسند.

پرتاب چند سنگ با هم‌

1010- پرتاب چند سنگ با هم مانع ندارد، ولی حتی اگر همه آنها هم اصابت كند، یك مرتبه محسوب می‌شود.

(1)- آیة اللَّه نوری: كافی نیست ظاهراً مگر آن‌كه، در حال عبور با چیز دیگر ملاقات كند.

آیة اللَّه بهجت: ظاهر این است كه اگر سنگریزه در راه به چیزی برخورد نموده و سپس به جمره برسد كافی باشد با بقای صدق رمی در ابتداء و انتهای آن. (مناسك، ص 135).

آیات عظام تبریزی، خویی، صافی، گلپایگانی: اگر سنگریزه در راه به چیز بسیار سفتی مانند سنگ بخورد و در اثر آن جَسته و به جمره برسد كافی نخواهد بود.

آیة اللَّه خامنه‌ای: ذیل مسأله را متعرض نشده‌اند.

آیة اللَّه فاضل: محلّ اشكال است.

آیة اللَّه مكارم: در مورد رمی جمرات فتوای اخیر ما این است كه اصابت به ستون‌ها لازم نیست بلكه كافی است سنگ را به دایره اطراف جمرات پرتاب كنند و اگر به ستون فعلی هم بزند و در حوضچه بیفتد، آن هم كافی است؛ و در مسائل آینده نیز به همین صورت عمل شود.

(2)- آیات عظام تبریزی، خویی، سیستانی: مخل به رمی نیست.

(3)- آیات عظام تبریزی، خویی، سیستانی: بلكه مطلقاً صحیح است.