مناسک حج : مطابق با فتاوای حضرت آیه الله العظمی امام خمینی (ره) و مراجع معظم تقلید صفحه 504

لزوم كفّاره بر چهار دسته مزبور

1232- چهار طایفه‌ای كه واجب نیست در منی بمانند، در صورتی كه نماندند، باید برای هر شب، یك گوسفند كفّاره قربانی كنند حتی دسته سوم و چهارم به احتیاط واجب.

1233- گوسفندی كه این گونه اشخاص باید قربانی كنند، محل معینی ندارد و می‌توانند پس از مراجعت، در محل خود قربانی كنند، اگرچه احتیاط آن است كه در منی قربانی شود. 1234- كسانی كه در مكه تا صبح به عبادت مشغول بودند و به منی نیامده‌اند، قربانی بر آنها واجب نیست.

(1)- آیة اللَّه خویی: به حاشیه مسأله 1228 مراجعه شود.

(2)- آیات عظام بهجت، خویی، صافی، گلپایگانی: بنابر احتیاط باید كفّاره بدهد.

آیة اللَّه تبریزی: بنابر احتیاط، بر معذور و شبان و متكفّل آب. و نسبت به بقیه طوایفی كه بر آنها واجب نیست، در صورت ترك كفّاره لازم نیست.

آیة اللَّه سیستانی: احتیاط واجب آن است كه دسته اول و دوم كفّاره بدهند اما دسته چهارم و پنجم و دسته دیگری كه در مسأله 1228 ذكر شد بر آنها كفّاره‌ای نیست.

(3)- آیةاللَّه‌بهجت: ظاهر علما عدم وجوب فدیه‌گوسفنداست‌بر طایفه‌سوم‌وچهارم (مناسك‌شیخ، ص 83).

(4)- آیة اللَّه بهجت: این احتیاط ترك نشود.

آیة اللَّه فاضل: احتیاط مستحب.

(5)- آیات عظام بهجت، تبریزی، خویی: كفّاره‌ای كه بر محرم، برای غیر از شكار، واجب شده است، اظهر این است كه می‌تواند كشتنش را تا بازگشت از حج تأخیر انداخته و هر جا بخواهد بكشد و بهتر این است كه كفّاره را در حج خود بكشد.

آیة اللَّه خامنه‌ای: بنابر احتیاط واجب باید در منی قربانی كند.

آیة اللَّه سیستانی: بنابر احتیاط واجب باید در منی قربانی كند و اگر نكرد بنابر اظهر هر جا كه قربانی نماید مجزی است.