حج و عمره صفحه 85

اولی، ابلیش نزد جمره بر آدم نمایان شد گفت کجا اراده داری؟ جبرئیل آدم را امر کرد به هفت سنگ ابلیس را رمی کند و با هر سنگی تکبیری گوید، آدم انجام داده سپس رفت.

ابلیس معترض حضرت شد نزد جمره2 _ باز آدم را امر کرد، هفت سنگ بزند، سپس آدم انجام داد دستور را و با هر سنگی تکبیری گفت: ابلیس رفت نزد جمره سوم متعرض آدم شد جبرئیل امر کرد آدم را که به هفت سنگ رمیش کند آدم رمی کرد و با هر سنگی تکبیری گفت، ابلیس رفت:

جبرئیل به آدم گفت از این به بعد هرگز ابلیس را نخواهی دید، سپس برد آدم را به سوی بیت حرام و امر کرد هفت بار طواف کند وگفت همانا خداوند توبه تو را قبول کرد و همسرت برای تو حلال شد.

حضرت امام صادق(علیه السلام) فرمود چون آدم حج خود را تمام کرد فرشتگان در ابطح حضرت را دیدند گفتند ای آدم حجت برود باد آگاه باش همانا ما دو هزار سال پیش از تو این خانه را حج کردیم،(1) لیکن در روایت معاویه بن عمار از امام صادق(علیه السلام) دارد که فرشتگان در افاضه از عرفات به آدم برخورد کرده آن جملات را به حضرت گفتند.

به هر حال (از روایت قمی که قبلاً مفصلاً ذکر شد استفاده می شود که میقات حج آدم که حج افراد بوده و قربانی نداشته و عمره نیز با او بوده مکه بوده ویک طواف بیش نداشته و طواف نساء در او نبوده و سعی بین صفی و مروه نیز نداشته) و همچنین است حج ابراهیم(علیه السلام).

مناسب است توجهی به روایت عبد الحمید بن ابی الدیلم از امام صادق(علیه السلام) بشود که مخصر فرقی با روایت قمی دارد و شامل قربانی نیز هست.

عبد الحمید می گوید: از گفته ی امام(علیه السلام) که چون خداوند خواست بر آدم توبه کند جبرئیل را فرستاد بعد از سلام به آدم گفت خداوند تبارک و تعالی مرا به سوی تو فرستاد که یاد دهم به تو مناسکی را به آنها می خواهد بر تو توبه کند (یعنی عذرت