- مقدمه 1
- آیا خواب ناقض وضو است؟ 6
- اشاره 6
- کدام خواب ناقض است؟ 7
- آراء و نظریات فقهای شیعه 8
- دلائل فقهای شیعه 9
- نظریه فقهای اهل سنت 11
- آیا ناقض بودن خواب برای وضو از ویژگیهای فقه امامیه است؟ 12
- نکته: 14
- اذان و اقامه 14
- اشاره 14
- اذان پیش از طلوع فجر 15
- کلمات اذان 17
- الصلاة خیر من النوم 19
- فضیلت نماز جماعت 21
- اشاره 24
- شکوه نماز جماعت در حرمین 24
- اهمیت شرکت در نماز جماعت اهل سنت 26
- نظم صفها در نماز جماعت 27
- از دیدگاه فقه تسنن 28
- نظر فقه شیعه 30
- اشاره 30
- نظر فقهای اهل سنت 30
- لزوم اتصال در نماز جماعت (اتحاد مکانی) 30
- مأموم نباید جلوتر از امام بایستد 34
- نماز جماعت استدارهای پیرامون کعبه 35
- اشاره 36
- سجده بر پشت نمازگزار؟! 36
- نماز استدارهای از دیدگاه فقه شیعه 36
- اشاره 38
- عبور از مقابل نمازگزار 38
- ریشه تاریخی حکم فوق 38
- عبور از مقابل نمازگزار از دیدگاه شیعه 42
- اشاره 46
- آیا 46
- آیا «بسماللَّه ...» جزء سوره است یا نه؟ 47
- اهمیّت بلند خواندن بسمالله ... 49
- فتاوای فقها در باره بلند خواندن بسمالله ... 49
- سیر تاریخی مسأله 51
- آمین 52
- اشاره 54
- قنوت 54
- قنوت از نظر اهل سنت 55
- دعای قنوت 58
- اشاره 59
- دیدگاه شیعه و سنی پیرامون سلام آخر نماز 59
- دیدگاه فقهای شیعه 61
- جمع بین نمازها؟ 62
- اشاره 62
- فتاوای اهل سنّت 63
- احادیث حاکی از جواز جمع بین نمازها 65
- فضیلت نماز در اول وقت، از دیدگاه امامان شیعه 66
- نماز مستحبی پیش از ظهر 68
- اشاره 72
- نماز طواف از دیدگاه فقهای شیعه و سنی 72
- دلائل وجوب نماز طواف در فقه شیعه 75
- محل نماز طواف 76
- رمی جمره از دیدگاه فقهای شیعه و اهل سنت 77
- اشاره 77
- زمان رمی جمره عقبه 79
- رمی در ایام تشریق (11، 12، 13 ذیحجه) 81
- کیفیت انداختن ریگ 81
- وقت رمی در ایام تشریق 83
- راز و رمزهای حج 84
- جمرات کجاست؟ 84
- جمرات سهگانه 86
- سابقه تاریخی رمی جمرات 87
- رمی جمره در مراسم حج زمان جاهلیت 91
- جمره در لغت 94
- وضع جمره در گذشته 95
- جمره در کتب فقها 97
- قداست و سابقه تاریخی مقام ابراهیم 99
- مقام ابراهیم و سیر تاریخی آن 99
- محل اصلی مقام 102
- تغییر محل مقام توسط چه کسی انجام پذیرفت؟ 103
- انگیزه تغییر محل مقام؟ 106
- نقد و بررسی گزارشها و اقوال 108
- اعتراض امامان به تغییر محل مقام 109
- تأثیر فقهی جابجایی مقام 110
«خواب» با این آیه استدلال کردهاند. (1)
نظریه فقهای اهل سنت
ابن رشد نظریه فقهای اهل سنت را در مورد ناقض بودن «خواب» به سه دسته تقسیم میکند:
الف: گروهی آن را- چه اندک باشد، چه بسیار- حدث و ناقض وضو میدانند.- چنانکه در دنباله بحث خواهیم گفت، فقهای شافعی و حنبلی بر این نظریهاند-.
ب: دستهای دیگر آن را حدث و موجب وضو نمیدانند مگر اینکه یقین کند در خواب حدثی از او سر زده است.
ج: گروه سوّم فرق نهادهاند میان خواب سبک، و خواب سنگین و تنها دومی را ناقض وضو دانستهاند. نظریه اکثریت فقهای اهل تسنن همین است. (2)
یادآوری این نکته لازم است که این مسأله از اینجا ریشه میگیرد که آیا «خواب» خود حدثی است مستقل و موجب نقض وضو؟ یا اینکه خواب موضوعیّت ندارد ولی چون در حال خواب بدن سست میشود و ممکن است موجب حدثی دیگر شود، از این جهت ناقض وضو است؟
فقهای شیعه بر اساس روایات امامان معصوم- علیهم السلام- و آیه وضو، خواب مستولی بر چشم و گوش را بطور اطلاق ناقض میدانند، چه در حال ایستاده، چه نشسته و چه در حالات دیگر و این معنا صراحتاً در
1- ابن رشد قرطبی، بدایة المجتهد، بیروت، دارالمعرفة، ج 1، ص 36.
2- ابن رشد قرطبی، بدایة المجتهد، بیروت، دارالمعرفة، ج 1، ص 37- 36.