بحث‌هایی از فقه تطبیقی صفحه 80

گفته شد که رمی «جمره عقبه» باید در روز عید انجام پذیرد ولی فقهای اهل سنت در این نکته اتفاق نظر دارند که پیش از ظهر روز عید- از طلوع خورشید تا ظهر- وقت مستحب آن است. (1) «حنفیه» که وقت ادای آن را از طلوع فجر روز عید تا فجر روز بعد می‌دانند، انجام دادن آن را در پیش از ظهر مستحب، بعد زا ظهر «مباح» و در شب مکروه می‌دانند (2) چنانکه «مالکیه» نیز تأخیر آن را از ظهر روز عید مکروه می‌شمارند. (3) فقهای معاصر «حنبلی» نیز گفته‌اند: سزاوار است که رمی جمره عقبه در روز انجام گیرد- نه در شب- و مدت آن تمام روز است تا غروب. (4)

اما وقت انداختن ریگ بر «جمره عقبه» نزد فقهای شیعه، از طلوع آفتاب روز دهم است تا غروب آن و اگر فراموش کرد، تا روز سیزدهم می‌تواند به‌جا آورد. (5) این معنا از روایات رسیده از امامان معصوم- علیهم السلام- استفاده می‌شود، چنانکه روایت شده است: مابین طلوع خورشید و غروب آن «رمی جمرة» نمایید. (6)

بنابر آنچه گفته شد شیعیان می‌توانند برا سهولت کار، رمی جمره

1- ابن رشد قرطبی، بدایة المجتهد، بیروت، دارالوفاء، ج 1، ص 351؛ وزارةالأوقاف والشئون الاسلامیة الکویتیة، موسوعة الفقهیة، جزء 15، ص 279.
2- عبدالرحمن الجزیری، الفقه علی مذاهب الاربعة، بیروت، دارالفکر، ج 1، ص 666.
3- همان، ص 668.
4- فتاوی هیئة کبار العلماء، قاهرة، مکتبة التراث الاسلامی، ج 1، ص 491.
5- امام خمینی ره، مناسک حج، قم، پاسدار اسلام، ص 203، مسأله 5.
6- شیخ حرّ عاملی، وسایل الشیعة، ج 10، باب 13 حج، ص 78، ح 2.