شرح معالم الاصول صفحه 361

و القول باشتراط العداله عندی هو الاقرب لنا انّه لا واسطه بحسب الواقع بین وصفی العداله و الفسق فی موضع الحاجه من اعتبار هذا الشّرط لانّ الملکه المذکوره ان کانت حاصله فهو العدل و الّا فالفاسق و توسّط مجهول الحال انّما هو بین من علم فسقه و عدالته و لا ریب انّ تقدّم العلم بالوصف لا یدخل فی حقیقه و وجوب التثبّت فی الآیه بنفس الوصف لا بما تقدّم العلم به منه و مقتضی ذلک اراده البحث و التّفحّص عن حصوله و عدمه أ لا تری انّ قول القائل اعط کلّ بالغ رشید من هذه الجماعه مثلا درهما یقتضی اراده السّؤال و التّفحّص عن من

مخترع مذهب ایشان مردی بود مسمّی به ناووس و بعضی کفته اند که ایشان منسوبند به قریه که او را ناووسیا می کفتند و هذا مفعول فعل محذوفست و تقدیر چنین است که خذ هذا یعنی نکاهدار آنچه را مذکور شد و اعتماد نزد من بر مذهب مشهور است یعنی اشتراط ایمان

و عدم قبول روایت غیر مؤمن از طوایف شیعه و غیر ایشان بدلیل ان آیه کریمه مذکوره

[الرابع العداله]

الرابع العداله و هی ملکه فی النفس تمنعها عن فعل الکبائر و الاصرار علی الصغائر و شرط چهارم از برای قبول خبر واحد عدالت راویست و عدالت ملکه یعنی کیفیتی است راسخه در نفس که مانع او شود از ارتکاب کناهان کبیره و از اصرار او بر کناهان صغیره و از چیزهای که منافی مروت بوده باشند و اعتبار این شرط مشهور است میان اصحاب نیز چنانچه مشهور است میان عامه و ظاهر جماعتی از متاخرین اصحاب میل بوجوب عمل بخبر کسی است که حال او مجهول باشد یعنی عدالت و فسق او هیچ یک معلوم نباشد چنانچه بعضی از عامه یعنی ابو حنیفه باین قائل شده و محقق از شیخ قدس سره نقل نموده که او فرموده که کافیست در قبول روایت اینکه راوی ثقه باشد در روایت و هرکز دروغ نکوید در نقل روایت هرچند که فاسق بوده باشد و ادعا نموده شیخ س سرّه عمل طایفه محقّه را باخبار جماعتی که باین صفت یعنی فاسق و محترز از کذب بودند بعد از ان محقّق رضی فرموده که ما قبول نداریم این دعوا را که طایفه عمل نموده باشند به اخبار این جماعت و ازو مطالبه دلیل می نماییم برین دعوا و بر تقدیر تسلیم دعوای او اکتفا می نماییم بر مواضعی که طایفه محقّه عمل نموده اند در ان مواضع بروایات مخصوصه و جایز نیست تجاوز در عمل بغیر این مواضع و دعوای احتراز از کذب با ظهور فسق مستبعد است زیراکه کسی که جرأت داشته باشد بر جمیع

فسوق البتّه اعتمادی بر دین نخواهد داشت و با این حال ایمن نمی توان بود از کذب او و کلام محقّق رحمه اللّه در منع مدّعای شیخ قدّس سرّه بسیار نیکو است و قول باشتراط