کتابخانه بالقرآن

مجمع المسائل - جلد اول صفحه 122

صفحه 122

بین صلاتین فرموده‌اند که ظاهر در جماعت است بنا بر این بر حسب اصول مذهب و ادلّه صحیحه کتابا و سنّة و اجماعا شبهه‌ای در جواز، نیست به شرحی که در کتب فقه، مبسوطا مذکور است و این جانب هم در مجالس درس و مباحثه، تحقیق کرده‌ام و آن چه را اهل سنّت به زعم دلیل بر وجوب تفریق، گفته‌اند مردود است و حتّی بعض علماء محقّق اهل سنّت، صحّت مذهب امامیّه را تحقیق و تأیید نموده‌اند و بلکه جواز جمع بین صلاتین را چنانکه مذهب امامیّه است در کتاب خاص‌ّ باین مسأله، اثبات و قبول کرده‌اند، مانند حافظ غمادی در (ازالة الحظر عمّن جمع بین الصّلاتین فی الحضر) و حامد بن حسن شاکر التّمیمی در (قرّة العین فی الجمع بین الصّلاتین)، بلی افضلیّت تفریق از جمع، فی الجمله بر حسب روایات، ثابت است ولی ثبوت آن بنحو اطلاق، بر حسب ادلّه، محل‌ّ تأمّل بلکه معلوم العدم است و قدر مسلّم از افضلیّت تفریق (عند الاتیان بالنّوافل أو لانتظار الجماعة و نحوهما) می‌باشد هر چند حصول تفریق به اتیان نافله، نیز محل‌ّ تأمّل شده است و خلاصه آن چه از مجموع ادلّه، استظهار می‌شود این است که اداء نماز، در اوّل وقت و هر زمانی که اقرب به اوّل وقت باشد اگر تأخّر به جهت نافله یا انتظار جماعت نباشد افضل است و الّا تفریق و تأخیر افضل است، مثلا اگر قاصد خواندن نافله یا منتظر جماعت نباشد خواندن نماز عصر بعد از ظهر افضل است ولی جمع بین صلاتین بنحو جمع تأخیر بدون علّت، مرجوح است، پس خلاصه استظهار این می‌شود که تفریق بین صلاتین فی حدّ نفسه از جمع تأخیر، مطلقا افضل است و جمع بین صلاتین به جمع تقدیم فی حدّ نفسه از تفریق، افضل است و اللّه العالم.

- بعضی از کارگران، کارشان خارج از محل‌ّ سکونتشان است و از طرف مؤسّسه مربوطه، وسیله ایاب و ذهاب، برای آنان فراهم است امّا طوری است که به اداء نماز، در وقت نمی‌رسند زیرا ماشین قبل از وقت نماز، حرکت می‌کند و بعد از وقت، به مقصد می‌رسد و بین راه هم حاضر به توقّف نیست، تکلیف این کارگران چیست؟ آیا باید از این کار دست بکشند و یا تأخیر نماز و قضاء آن برای آنان جائز می‌باشد و فرض این است که دست کشیدن از کار هم موجب مختل‌ّ شدن معاش و زندگی آنان می‌شود؟.