کتابخانه بالقرآن

مجمع المسائل - جلد اول صفحه 124

صفحه 124

- در رساله عملیّه فرموده‌اند: (ظهر شرعی در بعضی از مواقع سال چند دقیقه، پیش از 12 و در بعضی از مواقع سال چند دقیقه بعد از 12 می‌باشد) بنا بر این مرقوم فرمائید کسی که در چهار فصل سال، چند دقیقه، بعد از ساعت 12 نماز بخواند نمازش صحیح است یا نه؟.

ج‌

‌- با شک‌ّ در دخول وقت، لازم است صبر کند تا یقین بدخول وقت پیدا کند یا دو شاهد عادل شهادت دهند و یا مؤذّن موثّق وقت شناس اذان بگوید.

- آیا در شبهای مهتابی، واجب است، بعد از اذان صبح به مقداری، اداء فریضه را تأخیر انداخت تا سپیده فجر بر نور ماه غلبه محسوس پیدا کند، یا در این باره، شبهای مهتابی، و شبهای ابری یکسان است؟.

چنانکه استفاده این معنی، از جواب حضرت ابی جعفر ثانی علیه السّلام در خبر علی‌ّ بن مهزیار محتمل است، و یا آن که نظر شریف، بر تفصیلی است که مرحوم فقیه همدانی در مصباح الفقیه فرموده‌اند؟.

ج‌

‌- بنظر حقیر وقت نماز صبح موقعی است که فجر صادق طلوع کند، چه بیّن باشد چه نباشد، و تبیّن موضوعیّت ندارد، و طریقیّت دارد. بلی در موارد شک‌ّ باید علم به طلوع حاصل شود و فرقی بین شبهای مهتابی و ابری نیست.

- در صورتی که کسی چندین روز طلوع فجر را رؤیت کند و این روزها را بر اساس برج شمسی و با ساعت مضبوط یادداشت نماید چنانچه بعد از گذشتن چند ماه یعنی در سال آینده مثلا که همان ایّام از برج مطابق شبهای مهتابی و یا ابری باشد آیا مشاهده حسّی سال قبل، برای حکم به طلوع فجر این شب‌ها کافی است (با این که ساعات طلوع و غروب هر روز با همان روز از دیگر سالهای شمسی مساوی است) و یا این که این مورد هم مشمول رؤیت تقدیری خواهد بود؟.

ج‌

‌- از هر طریقی که علم حاصل شود کافی است و اللّه العالم.

- بفرمایید نصف شب را که آخر وقت نماز عشاء است باید از طلوع فجر حساب کرد یا طلوع آفتاب؟.

ج‌

‌- نظر فقهاء عظام در باره نصف شب مختلف است. بعضی شب را