کتابخانه بالقرآن

مجمع المسائل - جلد اول صفحه 306

صفحه 306

مشتری، مطالبه نمی‌کند باید حساب کند و خمس آن را بپردازد و اگر حق‌ّ مطالبه دارد و مطالبه می‌کند و مدیون نمی‌دهد در حساب بیاورد و هر وقت نقد شد خمس آن را بدهد.

س‌

‌- معاملات نسیه که وقت پرداخت ثمن، سال بعد باشد و نیز معاملات نقدی که مهلت داده می‌شود که سال بعد قیمت دریافت شود و قرضی که وقت وصول آن، سال دیگر است جزء ربح سال قبل، حساب می‌شود یا سال بعد؟

و هم چنین اگر به سبب غصب و غیره نتواند تا سال بعد تصرّف در ربح کند چه صورت دارد؟.

ج‌

‌- معاملات نسیه که وقت اداء آن در غیر سال ربح است و هم چنین ربح مغصوب، جزء ربح سال وصول، محسوب است امّا معامله نقدی که مهلت می‌دهد برای سال بعد، جزء ربح سال قبل، محسوب می‌شود، پس اگر طوری است که با مطالبه، وصول می‌شود باید آخر سال، خمسش را بدهد و اگر با مطالبه نیز، بدهکار نمی‌دهد هر وقت وصول شد خمسش را بدون انتظار گذشتن سال، ادا نماید و هم چنین است حکم در قرض ربح.

س‌

‌- مبلغی که به اشخاص بعنوان قرض الحسن داده می‌شود اگر آن را پس ندهند خمس به آن تعلق می‌گیرد یا نه؟.

ج‌

‌- در فرض مسأله اگر متمکّن از پس گرفتن نباشد در حکم تلف است و خمس ندارد بشرط آن که مسامحه در مطالبه نکرده باشد.

س‌

‌- شخصی است کاسب مثلا مقدار یک هزار و دویست تومان، سرمایه نقدی دارد و هزار و هفتصد تومان نسیه در دست مردم، و سال خمس هم دارد فعلا کاسب مزبور، می‌خواهد بداند که خمس آن نسیه را از سرمایه نقد بدهد یا این که خمس، به نسیه تعلّق نمی‌گیرد؟.

ج‌

‌- خمس مبلغی را که از مردم می‌خواهد باید بپردازد، لکن واجب نیست از نقد بدهد و می‌تواند صبر کند هر وقت وصول شد وجوهاتش را بپردازد.

س‌

‌- شخصی مطالبات کسبی تدریجی - در ظرف شش ماه و یک سال و کمتر و زیادتر‌- دارد و یقین به وصول تمام آنها ندارد، این شخص برای درآمد