مجمع المسائل - جلد سوم‌ صفحه 111

س‌

‌- یک بزغاله را شخصی هفت سال قبل پیدا کرده ولی تعریف آن را به قانون شرع ننموده، اکنون تکلیف شخص مذکور نسبت به بزغاله و نتاج آن که شش یا هفت تا یا زیادتر شده و آن چه که از آن نفع برده و خورده چیست؟

ج‌

‌- اگر در بیابان آن را پیدا کرده می‌تواند آن را تملّک نماید و اگر در آبادی پیدا کرده و فعلا احتمال نمی‌دهد که به صاحبش دسترسی پیدا کند فحص لازم نیست و چنانچه خودش فقیر باشد بحاکم شرع مراجعه کند تا حاکم آن را اخذ نماید و از طرف صاحبش به او صدقه بدهد و قیمت منافع آن را نیز با او دست گردان کند.

س‌

‌- شخصی چادر نشین که به گرمسیر و سردسیر کوچ می‌کند در راه که می‌آید گوسفندی بی‌صاحب از بیابان داخل گلّه او می‌شود و صاحب آن را نمی‌شناسد و الآن مدت سه ماه است که آن را نگاه داشته آیا این گوسفند را می‌تواند تملّک کند یا نه؟

ج‌

‌- در فرض مسأله جایز است گوسفند مزبور را تملّک کند برای خودش و اگر صاحبش پیدا شد گوسفند یا قیمت آن را به او بدهد و می‌تواند برای صاحبش بعنوان امانت نگاهدارد و از منافعش خرج آن را متحمل شود و در این صورت اگر تلف شد ضامن نیست.

س‌

‌- گاوی در جنگل داخل گاوهای دیگری می‌شود و صاحب این گاوها اعلان نکرده و به وظیفه شرعی خود عمل ننموده، مدتی در میان گاوها می‌ماند بچه‌های متعددی می‌زاید، فعلا صاحب گاوها متوجه شده که کار خلاف کرده حالا می‌خواهد به وظیفه شرعی خود عمل کند، حکم گاو و بچه‌های آن که زیاد شده چیست و البته مخارج زیادی نموده و آنها را نگهداری کرده، آن چه حکم خدا است بیان فرمائید.

ج‌

‌- اگر احتمال می‌دهد به تعریف و تفحص صاحبش پیدا شود واجب است تعریف کند و صاحب آن را پیدا نماید و با بچه‌های آن به صاحب و مالکش برساند و اگر مأیوس است با اذن حاکم شرع بعنوان مظالم از طرف مالک صدقه دهد و در فرض سؤال که به وظیفه شرعی خود عمل نکرده مخارج را نمی‌تواند کسر کند.

س‌

‌- یک گوسفند در شهر مورد هجوم سگ قرار گرفته فرد خیرخواهی او را نجات می‌دهد و یک روز اعلام می‌کند صاحبش پیدا نمی‌شود و در اثر زخم حیوان در حال جان دادن است آیا در این صورت می‌تواند او را بکشد و اگر خوف آلوده بودن لحم آن در اثر