مجمع المسائل - جلد سوم‌ صفحه 126

فسخ ما دام الحیوة و پس از آن مورد معامله را صلح نموده بتمام ورثه خود که صورت صلح نامه و قباله موجود است آیا این صلح کاشف از فسخ معامله می‌شود یا نه؟

ج‌

‌- از قضیّه شخصیه اطّلاعی ندارم بنحو کلی با فرض آن که در بیع برای خود اختیار فسخ قرار داده مصالحه صحیح و کاشف از فسخ معامله است اگر سایر شرائط صحّت را واجد باشد و در نزاع موضوعی مرافعه شرعیّه لازم است.

س‌

‌- زید املاک خود را از منقول و غیر منقول مسلوب المنفعة به برادر زاده‌اش به صیغه صلح شرعی مصالحه نموده و بعد از چندی زید فوت نموده و منافعی از املاک حاصل شده که نموّ آنها تا حدّی در زمان حیات مصالح بوده و قسمتی از نموّ آن بعد از فوت مصالح در ملک مصالح له بوده آیا فعلا این منافع متعلق است به وارث مصالح یا مصالح له یا به نسبت بین وارث و مصالح له تقسیم شود؟

ج‌

‌- در فرض مسأله منافع ملک تا حال موت مال مصالح است و به ورثه او منتقل می‌شود.

بلی اگر از زراعت باشد که بعد از موت مدت لازم دارد تا حاصل را بردارند متصالح اجرة المثل زمین را از بعد موت تا موقع رسیدن محصول طلب دارد و اگر منافع از قبیل میوه درخت یا پشم گوسفند باشد چنانچه ورثه بعد از موت بلا فاصله منافع را جدا نموده و برداشتند اشکال ندارد و اگر نماء بماند تا پشم بلند شود یا میوه بزرگ شود حکم شرکت بالنسبه بعید نیست و احتیاط آنست که به مصالحه و تراضی عمل را خاتمه دهند.

س‌

‌- مصالحه‌ای بین دو نفر انجام گرفته باین شرح که صلح کننده باغی را در مقابل فلان قیمت به کسی صلح نموده و او نیز قبول کرده است مشروط بر این که هر کسی در آینده مالک مزرعه و آب مصالحه کننده بود چه خود مالک فعلی و چه دیگری سالی چهار مرتبه باغ مزبور را آب دهد، در حال حاضر آب آن مزرعه خشکیده ورثه صاحب باغ مدّعی هستند هر چند این آب خشکیده باید از آب مزرعه دیگر این باغ مشروب شود ولی ورثه صلح کننده می‌گویند چون آب خود باغ و مزرعه خشک شده ما مسئول شرب باغ، با آب دیگر نیستیم لطفا حکم مسأله را بیان فرمائید.

ج‌

‌- در فرض سؤال چون آب مزرعه خشک شده بعید نیست مشروب ساختن آن باغ از آب مزرعه دیگر واجب نباشد. و اللّه العالم