مجمع المسائل - جلد سوم‌ صفحه 28

س‌

‌- اگر کسی عینی را اجاره داد و قبل از اداء مال الاجاره و استیفاء منفعت، مستأجر محجور شد آیا موجر حق فسخ اجاره را دارد یا خیر؟

ج‌

‌- در فرض سؤال موجر حق دارد اجاره را فسخ کند و هم چنین اگر بعض منفعت استیفاء شده باشد موجر حق دارد در ما بقی مدت اجاره را فسخ کند و نسبت به اجرت منفعتی که استیفاء شده با سایر غرماء سهیم شود.

س‌

‌- اگر عین فروخته شده یا قرض داده شده نزد محجور، زیادی پیدا کند، آیا این زیادی تابع اصل عین است یا خیر؟

ج‌

‌- اگر زیادی، منفصل باشد مانند حمل و ولد و شیر و میوه بر درخت، تابع اصل نیست و مال مشتری یا قرض گیرنده است و به فسخ نمودن به فروشنده یا قرض دهنده برنمی‌گردد و امّا زیادی متّصل مانند چاق شدن، چنانچه کم باشد به طوری که با همین زیادی، صدق کند که این همان عین مال فروشنده یا قرض دهنده است، تابع عین است و با فسخ، به فروشنده یا قرض دهنده برمی‌گردد ولی اگر زیادی، بسیار باشد به طوری که گفته می‌شود، این، عین مال فروشنده یا قرض دهنده است، با زیاده، احتیاط، تصالح، با غرماء است در زیاده.

س‌

‌- هر گاه شخصی، مقداری نخ خریده و بافته و یا آرد خریده و نان پخته یا پارچه‌ای خریده و آن را شسته یا رنگ کرده آیا حق فروشنده در موارد مذکوره، نسبت به عین از بین می‌رود که اگر مثلا خریدار مفلّس شده باشد فروشنده، نتواند عین را بگیرد بلکه ناچار از شرکت با غرماء باشد یا از بین نمی‌رود و می‌تواند عین را از مشتری بگیرد؟

ج‌

‌- در امثله مذکوره حق فروشنده از بین نمی‌رود، اگر چه در مثال اوّل و دوّم یعنی در نخی که بافته و آردی که نان پخته، مسأله خالی از اشکال نیست.

س‌

‌- اگر کسی زمینی خریده و در آن احداث بناء نموده و یا درختی مثلا غرس کرده، سپس مفلّس شده، آیا فروشنده حق رجوع به زمین دارد یا خیر؟

ج‌

‌- به احداث بناء و غرس اشجار یا غیر اینها حق رجوع فروشنده نسبت به زمین از بین نمی‌رود و می‌تواند به مبیع رجوع کند لکن بناء و اشجار مال مشتری است اگر چه حق ابقاء بناء و اشجار را و لو، با اجرت در زمین ندارد، بلی بقاء اشجار و بناء در زمین مجّانا یا