مجمع المسائل - جلد سوم‌ صفحه 98

از این مقداری که می‌خواهد واگذار کند از جاده بگیرد صورت شرعی دارد یا نه؟

ج‌

‌- واگذاری زمین خودش مانعی ندارد ولی گرفتن عوض از جاده جایز نیست.

س‌

‌- حمّام قدیمی داریم که برای بازسازی و توسعه آن قصد داریم مقداری از شارع عامّی که در کنار حمّام است استفاده کنیم تقاضا داریم نظریه خودتان را مرقوم فرمائید آیا اجازه می‌فرمایید از جاده جهت تعریض و توسعه حمّام استفاده کنیم؟

ج‌

‌- در فرض سؤال اگر شارع به اندازه‌ای وسیع است که گرفتن مقداری از آن مانع حمل و نقل با وسائل سنگین امروزی نمی‌شود مانع ندارد و چنانچه باعث تضییق شود جایز نیست.

س‌

‌- در حال اختیار در خیابانها و شوارع عمومی نماز خواندن و بساط کسب پهن کردن در صورتی که سدّ معبر نشود چه صورت دارد و اگر سدّ معبر بشود حکمش چیست؟

ج‌

‌- در صورتی که اعمال مزبوره موجب سدّ معبر یا مزاحمت عابرین باشد جایز نیست.

س‌

‌- در کنار جوی آبی به طوری که پیر مردها نقل می‌کنند هفت عدد درخت از زمان قدیم بوده بعدا بعضی افراد در کنار همان جوی درختهای زیادی نشانده‌اند ولی می‌دانیم این درختها علاوه بر این که مغرسشان غصبی است راه عبور و مرور اصلی ده را مسدود می‌کند و عابرین را به زحمت می‌اندازد مرقوم فرمائید که تکلیف عابرین چیست و در صورتی که بعضی افراد حاضر نباشند درختهای خود را بکنند جایز است اهالی ده درختهای آنها را بکنند و یا بخشکانند که عبور آنها آسان شود یا خیر؟

ج‌

‌- در فرض مسأله، اگر شارع عام باشد، سدّ آن بر عابرین جایز نیست و عابرین حق‌ّ منع دارند و اگر مرتدع نشوند می‌توانند خودشان منع نمایند، به این که شاخه‌هایی که مانع از عبور است قطع کنند، لکن اگر جوی آب، ملک شخصی باشد و از سابق هم، کاشتن درخت در اطراف آن، مرسوم بوده، جلوگیری از آن، محتاج به مجوّز شرعی است و در همین صورت اگر درخت، مانع عبور مردم در شارع عام باشد و صاحب درخت رفع مزاحمت نکند، عابرین می‌توانند شاخه‌های مانع از عبور را قطع کنند.

س‌

‌- اگر خواسته باشیم کوچه‌های تنگ ناهموار ده را که عبور یک انسان پیاده بیشتر نباشد و عبور دادن منقولات به زحمت انجام می‌گیرد وسعت دهیم و این توسعه کوچه