درسنامه با قرآن در مکه و مدینه صفحه 307

و در باطن دشمن اسلام هستند، در گفتار با شما هماهنگی دارند و عملًا یک گام با شما بر نمی‌دارند؛ «ولکنّی اخاف علیکم کل منافق الجنان عالم اللسان یقول ما تعرفون و یفعل ما تفکرون».

حضرت علی علیه السلام می‌فرماید: «و احذّرکم اهل النفاق فانّهم الضالّون المضلّون یتلوّنون قولهم شفاء و فعلهم الداء العیاء»؛ من به شما از منافقان گمراه و گمراه کننده هشدار می‌دهم که با چهره‌های مختلف در اجتماع ظاهر شده و گفتار آن‌ها بسیار زیبا و سودمند و درمان دردهاست، ولی کردار آنان درد بی‌درمان است.(1) 16. استغفار پیامبران موجب آمرزش گناهان

از بررسی آیاتی که در باره‌ی طلب آمرزش پیامبران برای افراد مجرم وارده شده، استفاده می‌شود که مردم خدمت پیامبران می‌رسیدند و از آنان می‌خواستند به جهت قرب و مقامی که در پیشگاه خداوند دارند، در باره‌ی آن‌ها طلب مغفرت کنند، چنان که برادران یوسف نزد یعقوب علیه السلام آمدند و گفتند: «یا ابانا استغفر لنا ذنوبنا انّا کنّا خاطئین»(2).

وقتی یعقوب آثار ندامت را در آن‌ها دید، به آنان وعده داد که این کار را در همین نزدیکی انجام دهد؛ «سوف استغفر لکم ربی انّه هو الغفور الرّحیم»(3).

گاهی خود پیامبران به افراد گنهکار وعده‌ی طلب آمرزش می‌دادند چنان که ابراهیم علیه السلام به آزر چنین وعده داد: «لاستغفرن لک و ما املک لک من اللّه من شی‌ء».(4) صریح دستور قرآن این است که افراد گنهکار خدمت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله برسند و از او درخواست طلب مغفرت کند؛ «و لو انّهم اذ ظلموا انفسهم جاؤک فاستغفروا الله و

1- تفسیر سوره‌ی منافقون/ آیت الله سبحانی/ ص 44
2- یوسف/ 97
3- یوسف/ 98
4- ممتحنه/ 4