درسنامه با قرآن در مکه و مدینه صفحه 54

نباشد]. و از خدا بپرهیزید؛ و بدانید که او، سخت کیفر است.

معنای واژه‌ها

1. حج: به فتح اول اسم و به کسر اول مصدر است و در اصل به معنی قصد و در شرع اسلام به معنی قصد خانه خداست برای اعمال مخصوصی که بین مسلمانان معروف است.(1) 2. عمره: اعمال بخصوصی است که این لفظ از عمارة به معنی آبادی است و برخی گفته‌اند به معنای زیارت است، گویی با عمل عمره کعبه آباد و دایر می‌شود.(2) 3. حصر و احصار: منع از طریق بیت (کعبه) است. احصار در منع ظاهر مانند دشمن و منع باطن مانند مرض هردو گفته می‌شود، ولی حصر فقط در منع باطن استعمال می‌گردد.(3) 4. هدی: هدی حیوانی است که انسان بعنوان تحفه یا قربانی مقدم داشته و آن را به طرف مقصد پیش می‌راند و اصل آن از هدیه به معنای تحفه است و یا از هدی به معنی راهنمایی و سوق دادن بطرف مقصد و در اینجا مقصود حیوانی است که در حج برای قربانی برده می‌شود.(4)

در فقه بین محصور و مصدود تفاوت است. اگر مانع درونی نظیر مرض حاصل شود، آن را حصر گویند، اگر مانع بیرونی نظیر دشمن حاصل شود، آن را صد گویند. حال در

1- مفردات راغب/ ص 75
2- مجمع البیان/ ج 2/ ص 517؛ المیزان/ ج 2/ ص 76
3- مفردات راغب/ ص 120
4- مجمع البیان/ ج 2/ ص 517؛ المیزان/ ج 2/ ص 76