درسنامه درآمدی بر فقه مقارن صفحه 166

5. حکم اذان‌

امامیه؛ اذان برای نمازهای یومیه؛ چه ادا و چه قضا، در حضر یا سفر، برای مردان و زنان مستحب مؤکد است، اما در نمازهای واجب دیگر، اذان نیست و به جای آن سه مرتبه الصّلاة گفته می‌شود.

حنبلیه؛ اذان فرض کفایی در شهرها و روستاهاست، برای مردان حرّ و حاضر، برای نمازهای پنج‌گانه ولی برای نماز میت، عید، نافله و برای مسافر اذان ثابت نیست.

حنفیه؛ اذان سنت مؤکد کفایی برای اهل یک منطقه است و در نمازهای پنج‌گانه در سفر و حضر، فرادا و جماعت، ادا و قضا سنت است و برای نماز میت، عیدین، کسوف، استسقا، تراویح و سنن رواتب ثابت نیست.

شافعیه؛ اذان سنت کفایی برای جماعت و سنت عینی برای فرادا است و برای نمازهای پنج‌گانه در سفر و حضر سنت است ولو فائته باشد ولی برای نماز میت و نماز منذوره و نوافل اذان نیست.

مالکیه؛ اذان سنت کفایی است بر جماعت منتظر نماز برای هر نماز و هر مسجد و برای فریضه عینی در وقت اختیار گفته می‌شود نه برای نوافل و نه برای فائته و نه برای فرض کفایی مگر جنازه و نه در وقت ضروری. اذان در هر شهر که نماز جمعه اقامه می‌شود واجب کفایی است و اگر مردم شهری آن را ترک کنند با آن‌ها قتال می‌شود.

برخی از علمای امامیه قائل به وجوب عینی اذان شده‌اند. (1)

6. حکم اقامه‌

مذاهب اسلامی (جز مالکیه): حکم اقامه، همان حکم اذان است.

مالکیه؛ اقامه، سنت عینی برای مرد بالغ و سنت کفایی برای مردان بالغ است و برای