درسنامه درآمدی بر فقه مقارن صفحه 219

که نماز امام صحیح است کافی است و مذهب مأموم ملاک نیست 2. اگر شرطِ صحّت، اقتدا است، ملاک مذهب مأموم می‌باشد.

یادآوری:

به نظر امامیه، اقتدا به مخالف در مذهب، در صورت تقیّه اشکال ندارد. (1)

7. اتحاد مکان و نبودن حایل‌

امامیه؛ باید صف‌های نماز متصل باشند و فاصله و دوری مأموم از امام، اگر بدون اتصال صفوف بوده و فاصله غیر عرفی باشد جایز نیست و نیز باید حایلی مانع دیدن امام و مأمومین نباشد، جز در مورد اقتدای زنان.

حنبلیه؛ اگر امام و مأموم در مسجدند اگرچه حایل میان آن‌ها باشد اقتدا صحیح است، البته اگر تکبیرة الاحرام را می‌شنود. و اگر امام و مأموم یا مأموم به تنهایی خارج از مسجد بود، اقتدا صحیح است به شرط این‌که مأموم امام را یا مأمومی را که امام را می‌بیند، ببیند ولو در بعضی از نماز یا از طریق پنجره باشد یا فاصله بیش از سیصد ذراع باشد.

حنفیه؛ اگر انسان در خانه‌اش به امامِ در مسجد اقتدا کند، چنانچه مأموم از حال امام آگاه است و فاصله میان خانه و مسجد دیوار باشد، نماز صحیح است ولی اگر خانه با چیزی مانند طریق یا نهر از مسجد جدا شود، نماز صحیح نیست.

شافعیه؛ اگر حایلی در میان نباشد، وجود فاصله به اندازه سیصد ذراع بین امام و مأموم اشکال ندارد.

مالکیه؛ اختلاف مکان مانع از صحت اقتدا نیست و حایل بودن راه، نهر و دیوار، در صورتی که مأموم از حال امام مطلع باشد اشکال ندارد. (2)