- پیشگفتار 1
- مقدمه 5
- اشاره 10
- فصل اول: آشنایی با پیشینه مذاهب فقهی و چکیدهای از آراء اصولی آنها 10
- اشاره 10
- 1. برجستهترین مشترکات مذهبی عامه و خاصه 11
- اشاره 12
- الف) مکتب اهل حدیث 12
- 2. پیدایش مکتب اهل حدیث و اهل رأی در میان عامه 12
- ب) مکتب اهل رأی 13
- اشاره 15
- 3. پیدایش مذاهب چهارگانه عامه 15
- 4. مذهب حنفی (نخستین مذهب) 15
- اصول اساسی مذهب حنفی 16
- اشاره 19
- مهمترین منابع فقهی مذهب حنفی 19
- 5. مذهب مالکی (دومین مذهب) 19
- اصول اساسی مذهب مالکی 20
- مهمترین منابع فقهی مذهب مالکی 23
- 6. مذهب شافعی (سوّمین مذهب) 24
- اشاره 24
- اصول اساسی مذهب شافعی 25
- مهمترین منابع فقهی مذهب شافعی 26
- 7. مذهب حنبلی (چهارمین مذهب) 26
- اشاره 26
- اصول اساسی مذهب حنبلی 28
- برخی از آراء کلامی احمد بن حنبل 29
- مهمترین منابع فقهی مذهب حنبلی 29
- 8. تداوم مذهب حنبلی در قرون متأخّر 30
- 1. قرآن کریم 33
- اصول اساسی استنباط 33
- فصل دوم: مقایسه اصول اساسی استنباط مذاهب اسلامی 33
- 2. سنت نبوی متواتر و مشهور 34
- 3. سنت نبوی منقول به خبر واحد ثقه 34
- 4. سنت نبوی منقول به خبر مرسل و ضعیف 34
- 6. قول صحابی 35
- 5. سنت اهل بیت: 35
- 8. قیاس 36
- 7. اجماع 36
- 9. استحسان 37
- 10. عرف و عادت 38
- 11. استصحاب 38
- 12. استقراء 39
- 13. استدلال 40
- 14. شرع من قبلنا 40
- 16. مصالح مرسله 41
- 15. البرائة الاصلیة یا الاباحةالاصلیة 41
- 17. سدّ ذرائع و فتح ذرائع 42
- 18. مراعاة الخلاف 43
- 19. عمل اهل مدینه 43
- 20. اصالة التخییر 44
- 21. اصالة الاحتیاط 44
- اقسام حکم شرعی 45
- 1. اقسام حکم تکلیفی 45
- 2. تقسیم حکم به «واقعی اوّلی» و «واقعی ثانوی» 45
- 3. معنای «سنت» و فرق آن با «مستحب» و «مندوب» 46
- 4. معنای کراهت و ترک اولی 47
- احکام آبها 49
- 1. آب مطلق 49
- 2. آب کثیر 49
- 1. احکام آبها و مطهّرات 49
- فصل سوم: «طهارت» از دیدگاه مذاهب اسلامی 49
- 3. ملاک آب کثیر 50
- 1. آب مطلق 51
- 2. آب مضاف 51
- مطهّرات 51
- 4. آب قلیل 51
- 4. سوزاندن نجاست با آتش 52
- 3. استحاله 52
- 6. زمین 53
- 5. آفتاب 53
- 7. جمعبندی 55
- نجاسات 56
- 2. اعیان نجس 56
- 1. ادرار و مدفوع غیر حلال گوشت 56
- 2. ادرار و مدفوع حلال گوشت 56
- 3. منی 57
- 4. وَذْی و مَذْی و وَدْی 57
- 5. قی (استفراغ) 58
- 6. خون 58
- 7. میّت 59
- 9. اجزای مردار 59
- 8. مردار 59
- 11. فقّاع 60
- 10. شراب 60
- 14. قیح (چرک و زرد آب) 61
- 13. کافر 61
- 12. سگ و خوک 61
- 15. جمعبندی نجاسات 62
- 3. احکام تخلّی 63
- 2. رو به قبله یا پشت به آن نبودن 63
- احکام تخلّی 63
- 1. وجوب ستر عورت 63
- 3. تخلّی بر قبور 64
- 4. تخلّی در ملک دیگران و در موقوفات 64
- 5. تخلّی در آب راکد و جاری 65
- 7. استبرا 65
- 6. تخلّی در جاده، خیابان و محل عبور و مرور مردم 65
- 8. استنجا و تطهیر محل خروج ادرار و مدفوع 66
- 11. مستحبات تخلّی 67
- 9. چگونگی انجام استنجا 67
- 10. مکروهات تخلّی 67
- 1. ادرار، مدفوع و باد معده و روده 69
- 4. احکام وضو 69
- نواقض وضو 69
- 2. مذی و ودی 69
- احکام وضو 69
- 3. خواب غالب بر چشم و گوش 70
- 5. استحاضه قلیله 70
- 4. امور زایلکننده عقل 70
- 6. مسّ عورت 71
- 7. لمس 71
- 8. استفراغ 72
- 9. خون و قیح 72
- 10. قهقهه 73
- 11. ارتداد و خوردن گوشت شتر 73
- 1. شستن صورت 74
- احکام وضو 74
- 12. جمعبندی نواقض 74
- 2. از بالا به پایین شستن صورت 75
- 4. مسح سر 76
- 3. شستن دستها 76
- 6. مسح سر با داشتن حایل 77
- 5. آب مسح 77
- 8. مسح پا با داشتن حایل 78
- 7. مسح پاها 78
- 10. موالات 79
- 9. ترتیب 79
- 11. نیّت 80
- شرایط و غایات وضو 81
- 12. جمعبندی 81
- 2. شرایط مورد اختلاف در وضو 82
- 3. غایات مورد اتفاق در وضو 82
- 4. غایات مورد اختلاف در وضو 83
- 5. وضوهای مستحب 83
- مستحبات و مکروهات وضو 84
- 1. معنای سنتها و مستحبات وضو 84
- 2. مستحبات وضو 85
- 3. معنای مکروهات وضو 85
- 4. مکروهات وضو 86
- غسل جنابت 87
- 2. احتلام 87
- 1. موجبات غسل جنابت 87
- 5. احکام غسل 87
- 3. واجبات غسل جنابت 88
- 5. محرّمات در حال جنابت 89
- 4. اعمالی که غسل جنابت در آنها لازم است 89
- 7. کفایت غسل جنابت از وضو 90
- 6. مکروهات حال جنابت 90
- احکام حیض 92
- 2. سنّ بلوغ دختران و حکم آن 92
- 1. تعریف حیض 92
- 6. احکام بانوان 92
- 3. یائسگی و حکم آن 93
- 4. سنّ یائسگی 93
- 6. اکثر طهر 94
- 5. مدّت حیض 94
- 7. اقلّ طهر 95
- 8. محرّمات مورد اتفاق در زمان حیض 95
- 9. محرّمات مورد اختلاف در زمان حیض 95
- 10. استماع آیه سجده در حال جنابت و حیض 96
- 1. تعریف استحاضه 97
- 11. کیفیت غسل حیض 97
- احکام استحاضه 97
- 2. اقسام استحاضه 97
- 3. غسل استحاضه 98
- 4. حکم استحاضه 98
- 2. اقلّ نفاس 99
- احکام نفاس 99
- 1. تعریف نفاس 99
- سایر اغسال واجب و مستحب 100
- 1. غسل مسّ میت 100
- 4. حکم نفاس و غسل آن 100
- 3. اکثر نفاس 100
- 4. جمعبندی غسلهای واجب 101
- 2. مسلمان شدن کافر 101
- 3. از دنیا رفتن 101
- 5. غسلهای مستحب 102
- 1. نداشتن آب 103
- تیمّم 103
- 2. طلب و جستجوی آب 103
- 7. احکام تیمّم 103
- مسوّغات تیمّم 103
- 3. ترس و تعذّر از استعمال آب 104
- 4. داشتن آب غیر کافی 104
- 6. چیزهایی که تیمّم بر آنها صحیح است 105
- 5. تیمم در تنگی وقت نماز 105
- 7. نیت در تیمم 106
- 8. مسح صورت 106
- 10. ترتیب 107
- 11. موالات 107
- 9. مسح دستها 107
- 12. تسمیه 108
- 1. برگرداندن محتضر به سوی قبله 109
- احکام محتضر 109
- 8. احکام درگذشتگان 109
- احتضار و غسل میت 109
- 2. تلقین 110
- 1. غسل میت 110
- غسل میّت 110
- 3. غسل جنین سقط شده 111
- 2. شرایط مورد اتفاق در وجوب غسل میت 111
- 5. تعداد غسل میت 112
- 4. غسل مقداری از جسم 112
- 6. کیفیت غسل میت 113
- 7. حنوط 114
- 8. همگن و همسان بودن غاسل 114
- 9. غسل دادن زن و شوهر به وسیله یکدیگر 115
- 10. فقدان همگن 115
- کفن میّت 116
- 1. وجوب تکفین 116
- 2. حداقل مقدار لازم در کفن 116
- 3. شرایط و ویژگیها، و سنتها و مستحبات کفن 117
- 1. حکم نماز میت 118
- نماز میت 118
- 2. شرایط کسانی که بر میت نماز میگزارند 119
- 4. شرایط مورد اختلاف: حاضر بودن میت 119
- 3. شرایط مورد اتفاق در نماز میت 119
- 5. قرار دادن جنازه در برابر نمازگزار 120
- 6. قرار دادن میت بر زمین 120
- 9. تعداد تکبیرهای نماز میت 121
- 8. نماز میت در حال ایستاده 121
- 7. واجبات و ارکان نیت در نماز میت 121
- 10. چگونگی نماز میت و آداب آن 122
- 11. اقامه نماز میت در مسجد 123
- 12. شهید 124
- 13. اولیای میت 125
- 14. وقت اقامه نماز میت 127
- 1. تشییع میت 127
- تشییع میّت 127
- 2. شرکت زنان در تشییع جنازه 128
- 2. دفن میت به سمت قبله 129
- دفن میّت 129
- 1. دفن میت 129
- 3. قرار دادن لحد برای قبر 129
- 1. نوشتن روی قبر 130
- 4. مستحبات و مکروهات دفن 130
- احکام قبور 130
- 2. بنای بر قبور 131
- 3. نبش قبر 131
- 5. گریستن بر میت 132
- 4. تعزیت و تسلیت به مصیبتزدگان 132
- 2. زیارت اهل قبور برای زنان 133
- 1. زیارت اهل قبور برای مردان 133
- زیارت اهل قبور 133
- 3. زیارت قبر پیامبراعظم صلی الله علیه و آله و سلم 134
- فصل چهارم: مباحث نماز از دیدگاه مذاهب اسلامی 135
- 1. نمازهای واجب و نافلهی یومیهو اوقات آنها 135
- نمازهای واجب یومیه 135
- 2. تعداد نمازهای واجب یومیه 135
- 1. اهمیت نماز 135
- 2. وقت نماز عصر 136
- اوقات نمازهای واجب یومیه 136
- 1. وقت نماز ظهر 136
- 3. وقت نماز مغرب 137
- 5. وقت نماز صبح 138
- 4. وقت نماز عشا 138
- 6. اقامه نماز در برخی زمانها دارای نهی است 139
- 7. نماز متعلق نهی 139
- 9. موارد جواز جمع میان دو نماز 141
- 8. جمع بین نمازهای ظهر و عصر، مغرب و عشا 141
- 1. نمودار نمازهای غیر واجب 142
- تعداد و احکام نمازهای نافله 142
- 2. تفصیل نمازهای نافله 143
- 3. نمازهای شب و وتر و حکم قنوت در آنها 146
- 4. حکم قنوت در نمازها 147
- 2. مقدمات نماز: 149
- اشاره 149
- 1. حکم قبله 150
- قبله 150
- 3. جهل به جهت قبله 151
- 2. تعریف قبله 151
- 4. نماز در جوف و بام کعبه 152
- 1. حکم ستر عورت در نماز 153
- لباس نمازگزار 153
- 2. حدّ عورت و پوشش در نمازها 153
- 4. حد پوشش مردان در غیر نماز 154
- 3. حکم پوشش در غیر نماز 154
- 5. حد پوشش زنان در غیر نماز 155
- 7. نگاه زن به مرد نامحرم 156
- 6. نگاه مرد به زن نامحرم 156
- 8. حکم لمس و صدا 157
- 9. شرایط لباس نمازگزار 157
- 10. شرایط مکان نمازگزار 158
- 11. نماز زن و مرد در کنار یکدیگر 158
- 13. نماز در مقبره 159
- 12. مکانهایی که نماز در آنها مکروه است 159
- 14. قرار دادن سُتره 160
- 15. عبور از مقابل نمازگزار 160
- 16. جلوگیری نمازگزار از عبور دیگران 161
- احکام مساجد 162
- 2. آداب مسجد 162
- 1. نمازگزاردن در مسجد 162
- 4. خوابیدن در مسجد 163
- 3. محل عبور قرار دادن مسجد 163
- 5. وارد کردن نجس و متنجس در مسجد 164
- اذان و اقامه 164
- 1. مشروعیت اذان 164
- 4. الفاظ مورد اختلاف در اذان 165
- 3. الفاظ مورد اتفاق در اذان 165
- 2. جایگاه اذان 165
- 5. حکم اذان 166
- 6. حکم اقامه 166
- 7. فاصله بین اذان و اقامه 167
- 8. الفاظ اقامه 168
- 9. اذان و اقامه برای زنان 169
- 10. اذان برای اموری خاص 170
- 3. ارکان و واجبات نماز 171
- اشاره 171
- 1. ارکان و واجبات نماز 172
- واجبات نماز 172
- واجب اول: نیّت 175
- 1. معنا و حکم نیت 175
- 2. تلفظ به نیت 176
- 2. لفظ تکبیرة الاحرام 177
- واجب دوم: تکبیرة الاحرام 177
- 1. معنای تکبیرة الاحرام و حکم آن 177
- واجب سوم: قیام 178
- 2. مقدار لازم در قیام 178
- 1. حکم قیام در نمازهای فریضه و نافله 178
- 1. حکم فاتحة الکتاب و ذکر 179
- واجب چهارم و هفتم: قرائت و ذکر 179
- 2. حکم قرائت مأموم 180
- 3. تکفیر یا تکتّف (دست بسته نماز خواندن) 180
- 4. حکم بسمله 181
- 5. استعاذه 182
- 6. دعای افتتاح 182
- 7. تأمین (آمین گفتن پس از حمد) 183
- 8. قرائت سوره، بعد از فاتحه 184
- 9. مقدار لازم از سوره در قرائت 184
- 11. تکبیرهای انتقال 185
- 10. حکم قرائت سوره برای امام و مأموم و منفرد 185
- 12. بالا بردن دستها هنگام تکبیرها 186
- 13. باز کردن بین دو پا 186
- 2. ذکر رکوع 187
- 1. حکم رکوع 187
- واجب پنجم 187
- 3. ذکر برخاستن از رکوع 188
- 2. حکم سجده 189
- واجب ششم: سجده 189
- 1. چگونگی رفتن به سجده و برخاستن از آن 189
- 3. اعضای سجود 190
- 4. ما یصحّ السجود علیه 190
- 5. بالا بودن موضع سجده 191
- 6. ذکر سجده و مقدار آن 192
- 7. چگونگی قرار دادن اعضای سجده بر زمین 192
- 8. چگونگی نشستن پس از سجده 193
- 9. جلسه استراحت 194
- 10. نشستن بین دو سجده 194
- 12. مواضع سجده تلاوت 195
- 11. سجده تلاوت 195
- 13. دعای هنگام سجده تلاوت 196
- 14. سجده شکر 196
- واجب هشتم: تشهد 197
- 17. ذکر تشهد 197
- 15. تشهد اول 197
- 16. تشهد آخر 197
- 18. استحباب اشاره با انگشت سبابه 198
- 19. صلوات در تشهد اول 199
- 20. صلوات در تشهد آخر 199
- 21. دعا در تشهد آخر 200
- 22. سلام 201
- 23. صیغه سلام 201
- واجب نهم: سلام 201
- 25. نیت در سلام 202
- 24. توجه و اشاره به چپ و راست هنگام سلام 202
- 1. ترتیب 203
- واجب دهم: ترتیب 203
- 1. موالات 204
- واجب یازدهم: موالات 204
- 4. مبطلات و مکروهات نمازو احکام سهو و شک 205
- مبطلات نماز 205
- 1. مهمترین مبطلات نماز 205
- 1. مکروهات نماز 207
- 2. شک در عدد رکعات 207
- احکام شک و سهو در نماز 207
- 3. اسباب سجده سهو 208
- 4. حکم سجده سهو 209
- 5. چگونگی سجده سهو 210
- 5. نماز مسافر و نماز جماعت 212
- نماز مسافر 212
- 1. مسافت شرعی 212
- 1. قصر نماز در سفر 212
- شرایط قصر خواندن نماز 212
- 2. قصد سفر از زمان خروج 213
- 5. گذشتن از حدّ ترخص 213
- 4. سفر شغلی 213
- 3. مباح بودن سفر 213
- 7. نیت اقامت 214
- 6. اقتدای مسافر به حاضر 214
- 1. حکم جماعت در نمازهای روزانه 215
- احکام نماز جماعت 215
- نماز جماعت 215
- 2. اهمیت نماز جماعت/ 216
- 3. به جماعت خواندن نمازهای غیر روزانه 216
- 4. شرایط امام جماعت؛ موارد اتفاقی 217
- 6. اقتدا به مخالف در مذهب یا اجتهاد 218
- 5. شرایط امام جماعت؛ موارد اختلافی 218
- 7. اتحاد مکان و نبودن حایل 219
- 9. حکم مسبوق 220
- 8. نماز پیرامون کعبه 220
- اشاره 221
- 6. نمازهای دیگر: 221
- شرایط وجوب اقامه نمازجمعه 222
- 1. وجوب نماز جمعه 222
- نماز جمعه 222
- 1. اذن حاکم 222
- 4. تعدّد جمعه و رعایت فاصله 223
- 2. جماعت 223
- 3. عدد شرکتکنندگان 223
- 5. محل اقامه نمازجمعه 224
- 8. شرایط مکلّفان به شرکت در نماز جمعه 225
- 7. عدالت امام جمعه 225
- 6. ایراد دو خطبه 225
- 9. محتوای خطبه نماز جمعه 225
- 10. حرف زدن در حال خطبه 226
- 12. چگونگی نماز جمعه 227
- 11. شرط عربی بودن خطبه 227
- 1. حکم نماز عید 228
- نماز عیدین 228
- 2. چگونگی نماز عید 229
- 1. حکم نماز کسوف و خسوف 230
- نماز آیات 230
- 4. تکبیرهای ایام عید 230
- 3. آداب نماز عید 230
- 2. اقامه نماز کسوف و خسوف به جماعت 231
- 3. چگونگی انجام نماز کسوف و خسوف 231
- 5. سایر آیات 232
- 4. نماز زلزله 232
- نماز استسقا 233
- 7. چگونگی انجام نماز استسقا 233
- 6. حکم نماز استسقا 233
- 9. نماز تراویح 234
- نماز تراویح 234
- 8. آداب نماز استسقا 234
- 10. مندوبات نماز تراویح 235
- 11. برخی نمازهای مستحب 236
- فصل پنجم: مباحث روزه از دیدگاه مذاهب اسلامی 237
- اشاره 237
- روزه و مبطلات آن 238
- 1. تعریف روزه 238
- 2. اقسام روزه 238
- 4. مبطلات روزه که مورد اتفاق است 239
- 3. وجوب روزه ماه مبارک رمضان 239
- 1. مفسدات موجب قضا و کفاره در ماه رمضان 240
- مفطرات روزه 240
- 1. مبطلات موجب قضا، در ماه رمضان 241
- موجبات قضا 241
- احکام روزه 243
- 1. شرایط وجوب روزه 243
- 3. قضای روزه رمضان 244
- 2. کسانی که روزه بر آنها واجب نیست 244
- 4. فدیه تأخیر قضای رمضان 245
- 5. کفاره افطار عمدی 245
- 6. قضای نماز و روزه از سوی میت 246
- 7. روزه در مناطق قطبی 246
- 8. روزه مسافر 247
- 9. حکم روزه در سفر 247
- 2. شرطیت اتحاد افق 248
- احکام هلال 248
- 1. ثبوت ماه رمضان 248
- 3. اعتبار حکم حاکم 249
- 5. راههای اثبات هلال 249
- 4. اعتبار قول منجّمان 249
- اقسام روزه 250
- 1. روزههای حرام 250
- 2. روزه مستحب گرفتن زن 251
- 3. روزه یومالشک 251
- 4. روزههای مکروه 252
- 5. روزه عاشورا 252
- 6. روزههای مستحب 253
- 7. شب قدر 253
- 2. مدت اعتکاف 254
- 1. اعتکاف 254
- 3. شرایط مورد اتفاق در اعتکاف 254
- احکام اعتکاف 254
- 4. روزه در زمان اعتکاف 255
- 5. طهارت از جنابت، حیض و نفاس 255
- 7. خروج از مسجد در حال اعتکاف 256
- 6. مسجد محل اعتکاف 256
- 8. آمیزش جنسی در حال اعتکاف 257
- 9. محرّمات و مفسدات دیگر در اعتکاف 258
- 2. فوری یا تراخی بودن وجوب حج 259
- فصل ششم: مباحث حج و عمرهاز دیدگاه مذاهب اسلامی 259
- 2. واجبات احرام 259
- 3. شرایط وجوب حج 259
- وجوب حج 259
- 1. وجوب حج، یک بار در عمر 259
- 1. وجوب حج و شرایط و اقسام آن 259
- 4. اسلام، شرط صحت یا وجوب 260
- 5. وجوب همراه داشتن مَحْرم (بر زنان) 260
- 7. استنابه برای مستطیع عاجز یا میّت 261
- 8. نیابت از بلد یا میقات 261
- 6. نیابت در حج 261
- اقسام حج 262
- 1. انواع حج 262
- 2. حج قِران 262
- 3. انتخاب نوع حج 263
- 2. احرام قبل از میقات 264
- 1. مواقیت مکانی 264
- میقات احرام 264
- 3. عبور از میقات بدون احرام 265
- 4. ماههای حج 265
- 5. احرام قبل از ماههای حج 266
- 1. مستحبات احرام 266
- احرام 266
- 3. واجبات احرام 267
- 2. تیمم بدل از غسل احرام 267
- 4. حکم تلبیه 268
- 5. ذکر تلبیه 269
- 3. عقد ازدواج برای خود و دیگران 270
- 3. تروک احرام 270
- 2. جماع و مقدمات آن 270
- 1. شکار صحرایی وحشی 270
- 5. استفاده از عطریّات و چیزهای خوشبو 271
- 6. پوشیدن چیز دوخته 271
- 4. استمنا و خود ارضایی جنسی 271
- 9. فسوق 272
- 8. سرمه کشیدن 272
- 7. پوشیدن چکمه و جوراب و مانند آن 272
- 10. جدال 273
- 12. کشتن جانوران ساکن در بدن 273
- 13. انگشتر به دست کردن 273
- 11. نگاه در آینه 273
- 15. روغن مالی به بدن 274
- 14. پوشش زیور برای زنان مُحرم 274
- 16. ازاله مو 275
- 17. پوشاندن سر برای مردان محرم 275
- 18. پوشاندن صورت برای زنان 275
- 19. استظلال 276
- 21. ناخن گرفتن 276
- 22. کندن دندان 276
- 20. بیرون آوردن خون از بدن خود 276
- 23. کندن درخت یا گیاهان روییده در حرم 277
- 25. حنا 277
- 24. سلاح در بر داشتن (مسلّح شدن) 277
- 26. محرمات احرام به صورت شعر 278
- 4. طواف و نماز آن 279
- ورود به مکه 279
- 1. قطع تلبیه در احرام عمره تمتّع 279
- 5. سعی 279
- 6. تقصیر 279
- 2. حکم ورود به مکه 279
- 3. آداب ورود به مکه و مسجدالحرام 280
- 1. طواف قدوم 281
- اقسام طواف 281
- طواف 281
- 2. طواف عمره تمتّع 282
- 3. طواف عمره مفرده 282
- 4. طواف زیارت 282
- 5. طواف نساء 283
- 6. طواف وداع 283
- 7. طواف مستحب 283
- 8. شرایط طواف 283
- 9. واجبات طواف 285
- 10. مستحبات طواف 286
- 11. اضطباع 287
- 12. رَمَل 288
- سعی میان صفا و مروه 289
- 13. نماز طواف 289
- 1. وجوب سعی میان صفا و مروه و شرایط و کیفیت آن 289
- 3. تکرار سعی 290
- 2. تعداد سعی 290
- تقصیر 291
- 1. حلق یا تقصیر در عمره تمتّع 291
- 2. تعداد افعال واجب در عمره تمتّع 292
- 4. حلق یا تقصیر در عمره مفرده 293
- 3. چگونگی تقصیر 293
- 5. تعداد افعال واجب در عمره مفرده 294
- احرام حج 295
- 1. زمان و مکان احرام حج 295
- 9. مناسک منا 295
- 7 احرام حج 295
- 8. وقوف به عرفات و مشعر 295
- وقوف در عرفات 296
- 1. زمان وقوف در عرفات 296
- 2. قطع تلبیه در احرام حج 296
- 2. خطبه امام در عرفات 297
- 4. جمع نماز ظهر و عصر در عرفات 298
- 3. قصر یا تمام بودن نماز امام و سایر حجاج در عرفات 298
- 6. مستحبات وقوف در عرفات 299
- 5. نماز جمعه در عرفات 299
- 8. بیتوته شب عید در مشعرالحرام (پیش از وقوف بینالطلوعین) 300
- وقوف در مشعرالحرام 300
- 7. زمان کوچ از عرفات 300
- 9. وقوف پس از طلوع فجر در مشعرالحرام 301
- 10. شرایط وقوف در عرفات و مشعرالحرام 302
- 11. نماز مغرب و عشای شب عید قربان و چگونگی آن 303
- 12. مستحبات وقوف در مزدلفه 304
- 1. مناسک واجب منا در عید قربان 305
- مناسک منا 305
- 2. ترتیب اعمال عید قربان 305
- 1. جنس و اندازه شنها (سنگریزه) 306
- ویژگی شنها 306
- 1. محل جمعآوری سنگریزه 307
- شرایط رمی 307
- 3. مباح بودن حصاة 308
- 2. بکر بودن سنگریزهها 308
- 1. پرتاب کردن 309
- 2. اصابت به جمره 309
- واجبات رمی 309
- 3. تعداد سنگها 310
- 5. زمان رمی جمره عقبه 311
- 4. پشت سر هم انداختن 311
- 6. مستحبات و سنن رمی جمره عقبه 312
- قربانی و احکام آن 313
- 1. ذبح 313
- 4. تعداد قربانی 314
- 2. سنّ قربانی 314
- 3. صفت و ویژگیهای قربانی 314
- 5. بدل قربانی 315
- 7. زمان ذبح 316
- 6. مکان ذبح 316
- 1. وجوب حلق یا تقصیر 317
- احکام حلق یا تقصیر در حج 317
- 2. زمان حلق یا تقصیر 318
- 3. مکان حلق یا تقصیر 318
- 6. خروج از احرام حج 319
- 4. وظیفه مردان بدون مو (اگر حلق برای آنها متعین باشد) 319
- 5. مستحبات حلق 319
- 7. مراحل تحلّل از احرام 320
- 1. خطبه روز عید قربان 321
- اهمّ مستحبات منا 321
- 2. کوچ از منا در روز عید 322
- 3. تکبیرهای روز عید 322
- 11. مناسک ایام تشریق 323
- 1. طواف زیارت 323
- 2. نماز طواف زیارت 323
- واجبات بعد از اعمال منا 323
- 10. اعمال بعد از منا 323
- 3. سعی میان صفا و مروه 324
- 4. تحلّل دوم از احرام 324
- 1. بیتوته شب یازدهم و دوازدهم در منا 325
- 6. تحلّل سوم از احرام 325
- 5. طواف نساء و نماز آن 325
- مناسک ایام تشریق 325
- 2. کفاره ترک بیتوته 326
- 3. عبادت در مکه به جای بیتوته در منا 326
- رمی ایام تشریق 327
- 1. رمی جمرات سهگانه در روزهای یازدهم و دوازدهم 327
- 4. حکم معذورین از بیتوته 327
- 2. ترتیب در رمی جمرات سهگانه 327
- 3. زمان رمی جمرات سهگانه، روزهای یازدهم و دوازدهم 328
- 4. کوچ از منا در روز دوازدهم (نَفْر اول) 328
- 5. بیتوته شب سیزدهم برای کسی که غروب آن شب در منا بوده 329
- 6. بیتوته شب سیزدهم برای کسی که در حال احرام، صید یا با زن نزدیکی کرده 329
- 7. رمی روز سیزدهم 330
- 8. زمان رمی روز سیزدهم 330
- 10. خطبه امام پیش از نَفْر اول 331
- 9. زمان کوچ از منا در روز سیزدهم (نَفْر دوم) 331
- خاتمه 332
- قسمت اول: سیری در مباحث زکات و خمساز نگاه مذاهب اسلامی 339
- زکات فطره 339
- اشاره 339
- فصل هفتم: مروری بر سایر ابواب فقهیاز دیدگاه مذاهب اسلامی 339
- 1. زکات فطره 339
- 3. شرایط وجوب زکات فطره 340
- 2. حکم زکات فطره 340
- 4. مقدار فطریه 341
- 5. مصرف فطریه 342
- 6. چگونگی پرداخت فطریه 342
- 7. زمان وجوب فطریه 343
- زکات اموال 344
- 9. موارد مورد اتفاق در متعلّق زکات 344
- 8. اهمیت زکات 344
- 10. موارد اتفاقی در عدم تعلّق زکات 345
- 11. موارد اختلافی میان امامیه و سایر مذاهب در تعلّق زکات 346
- 13. مهمترین موارد اختلافی در وجوب خمس 347
- 12. وجوب خمس غنیمت 347
- 14. نتیجهگیری 348
- قسمت دوم: سیری در ابواب معاملاتاز نگاه مذاهب اسلامی 349
- اشاره 349
- 1. اشاره 350
- 2. احکام کلی بیع 350
- باب بیع و مکاسب محرمه 350
- 3. مکاسب محرمه 351
- باب حجر 352
- 1. عوامل حجر 352
- 2. علایم بلوغ 352
- 3. اولیای صغیر 353
- 1. مضاربه 354
- عقود شرعی دیگر 354
- 2. شرکت 354
- 3. اجاره 355
- 5. هبه 355
- 4. ضمان و کفالت و حواله 355
- 6. رجوع در هبه 356
- 7. وصیت 356
- 8. وصیت به حج و قرائت قرآن و مانند آن 357
- قسمت سوم: مروری بر احوال شخصیهاز نگاه مذاهب اسلامی 358
- اشاره 358
- 1. حکم نکاح 359
- 2. نکاح موقت 359
- نکاح 359
- 3. شاهد گرفتن برای عقد 360
- 4. نکاح اکراهی و هزلی 360
- 5. لزوم ولیّ در نکاح 360
- 6. ولیّ مجبر 361
- 7. مراتب اولیا 361
- 8. محرمات ابدی 362
- 10. ازدواج با کفار 363
- 9. محرمات بالجمع 363
- 11. مهمترین شرایط حرمت با شیرخواری 363
- 12. کمیّت رضاع موجب حرمت 364
- 1. ارکان طلاق 365
- مباحث طلاق 365
- 2. سه طلاقه و ملاک آن 366
- مباحث اطعمه و اشربه 367
- 1. پرندگان حلال و حرام 367
- 3. حشرات 367
- 2. چهارپایان 367
- چند واجب اجتماعی 368
- 5. حیوان جلّال 368
- 4. آبزیان 368
- 6. ولیمه 368
- 8. تسمیت العاطس 369
- 7. افشای سلام و ردّ آن 369
- اشاره 370
- قسمت چهارم: مروری بر سیاسات از دیدگاه مذاهب اسلامی 370
- مجازات اسلامی 371
- 2. مشروبخواری 371
- 1. انواع مجازات 371
- 5. حدّ زنا و لواط 372
- 4. حکم مواد مخدر 372
- 3. حکم مشروبات مست کننده 372
- 7. وطی در دُبُر 373
- 6. تحریم به اثر لواط 373
- 8. وطی بهائم 373
- 10. استمنا با دست 374
- 9. حکم حیوان وطی شده 374
- انواع مجازات 374
- 1. ولیّ دم 375
- قصاص و دیات 375
- 12. حدّ سرقت 375
- 11. مساحقه 375
- 3. دیه زن 376
- 2. قتل مسلمان به خاطر قتل ذمّی 376
- 4. مقدار دیه 376
- مباحث امامت 377
- 6. مجری حدود و قصاص 377
- 7. وجوب امامت 377
- 5. قصاص از مرد به خاطر زن 377
- 8. شرایط امامت 378
- 9. امامت 378
- 10. اجماع بر ولایت فقیه 378
- خاتمه 380
- بخش پایانی 380
- فهرست منابع 382
یادآوری:
«ضبع» در لغت به معنای «بغل» یا «بازو» یا نیمه بالای آن است و اضطباع به معنای انداختن ردا از زیر بغل راست بر شانه چپ است و در نتیجه برهنه کردن شانه راست و پوشاندن شانه چپ میباشد.
12. رَمَل
امامیه؛ بعضی از قدمای فقهای امامیه، رمل را در سه شوط اوّلِ طوافِ قدوم، برای مردان مستحب شمردهاند ولی مشهور آن را ذکر نکردهاند.
حنبلیه؛ در سه شوط اول طواف قدوم، برای غیر راکب و غیر معذور و کسی که از مکه محرم نشده سنت است. همچنین رَمَل برای زنان نیست.
حنفیه؛ در سه شوط اول، سنت غیر مؤکد است.
شافعیه؛ در سه شوط اول، برای غیر زنان سنت است.
مالکیه؛ در سه شوط اولِ غیر طواف زیارت، برای مردان سنت است. (1)یادآوری:
الرَمَل: «الهرولة، الاسراع فی المشی مع تقارب الخُطَأ دون الوثوب و العَدْو».
در کتب تاریخ و سیره نقل شده است که پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم در عمرة القضا در ذیقعده سال هفتم هجری، وقتی وارد مسجد شدند، چون مشرکین مکه در اطراف مسجدالحرام نظارهگر مسلمانان بودند، حضرت برای نشان دادن قدرت مسلمانان، ردای خود را اضطباع کرده و
1- الفقه علی المذاهب الأربعه، ج 1، صص 594- 592؛ جواهرالکلام، ج 19، صص 353- 350؛ شرائعالاسلام، ج 1، ص 269؛ بدایةالمجتهد، ج 1، صص 343 و 342؛ الدروسالشرعیه، ج 1، صص 400 و 399؛ الوسیلة إلی نیل الفضیله، صص 173 و 172؛ الجامع للشرایع، ص 201؛ الموسوعة الفقهیة المیسره، ج 2، صص 430